فاویسم یا بیماری باقلایی چیست ؟

فاويسم بيماري خوني است که بيشتر در فصل بهار و در مناطق شمالي ايران بر اثر کمبود يک نوع آنزيم در خون، بروز مي کند و باعث ايجاد حالت هايي شبيه مسموميت در فرد مي شود.
با فرارسيدن فصل بهار بيماريهاي آلرژيک و فصلي شايع مي شود. فاويسم نيز که درواقع نوعي کم خوني است که در فصل بهار هم زمان با اوج مصرف باقلاي سبز ، بروز مي کند.

برخي افراد که دچار کمبود آنزيم G6PD در خون خود هستند، ممکن است حتي با عبور از کنار مزرعه باقلا نيز دچار فاويسم شوند. اين بيماري که زمان شيوع آن اواخر ارديبشهت و اوايل خرداد ماه است، در کودکان زير 10 سال بخصوص در پسر بچه ها، بيشتر ديده مي شود.

از نظر برخي از متخصصان، فاويسم آنچنان مشکل حادي نيست که خانواده هايي را که فرزندان مبتلا به اين بيماري دارند، زياده از حد نگران کند. با اين حال بد نيست خانواده ها بر حجم اطلاعات خود در اين زمينه بيفزايند و با مشاهده علايم اين بيماري، حتما کودک را به مراکز درماني انتقال دهند.

علاوه بر اين داروهاي خاصي براي اين مشکل وجود دارد که با مراجعه به پزشک اطلاعات آنها در اختيار بيمار گذاشته مي شود. در اين ميان افرادي هم هستند که دچار کمبود اين نوع آنزيم هستند و ممکن است تا پايان عمر ، نشانه هاي فاويسم در آنها ظاهر نشود و مشکلي برايشان بوجود نياورد.

دکتر "مينا ايزديار" فوق تخصص خون از آن دسته متخصصان است که معتقد است نبايد والديني را که فرزندانشان دچار کمبود اين آنزيم هستند، زياده از حد نگران کرد. اين پزشک مي گويد: با مراجعه به پزشک و همچنين استفاده از داروهايي که براي اين بيماري وجود دارد، مشکي براي بيمار ايجاد نخواهد شد.

وي اظهار داشت: زماني که کودک دچار علايم فاويسم مي شود بهترين کار اين است که کودک را هر چه سريعتر به مراکز درماني انتقال داد تا اقدامات درماني مناسب براي او انجام شود. عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي تهران گفت: کمبود آنزيم (G6pd) در ايران به خصوص در مناطق شمالي کشور باعث مي شود زمينه ابتلا به فاويسم که نوعي کم خوني متعاقب مصرف باقلا است فراهم شود.

فوق تخصص خون يادآور شد: کمبود اين آنزيم باعث مي شود سوخت و ساز گلبول هاي قرمز به دنبال مصرف باقلا دچار مشکل شود و فرد دچار پارگي در گلبول هاي قرمز شود. ايزديار اضافه کرد: به دنبال مصرف و يا تماس با باقلا، گلبول هاي قرمز شکسته مي شود و علايمي همچون زردي و رنگ پريدگي و پر رنگ شدن ادرار همراه با ضعف و بي حالي مشاهده مي شود؛ چنانچه اين کم خوني شديد باشد و بيمار به موقع به مراکز درماني انتقال داده نشود اين مشکل مي تواند مرگبار باشد.

اين متخصص توصيه کرد: در مواقعي که والدين در کودکان حالاتي همچون ضعف و بي حالي، زردي، پريدگي رنگ و قرمزي ادرار را مشاهده کردند، حتما و در اولين فرصت کودک را به اورژانس اطفال انتقال دهند. چنانچه پزشک تشخيص کم خوني براي کودک داد، تزريق خون براي بيمار صورت مي گيرد تا مشکل کم خوني در او کنترل شود.

وي با اشاره به اينکه فاويسم بيشتر در کودکان و به خصوص در پسربچه ها ديده مي شود، گفت: هم اکنون تمام نوزادان ، از بدو تولد از نظر کمبود اين نوع آنزيم مورد غربالگري قرار مي گيرند. عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي تهران يادآور شد: اين کمبود آنزيم ، چندان جاي نگراني ندارد و با مراقبت هاي لازم ، رسيدگي به موقع و مراجعه به پزشک مي توان مشکل را حل کرد.

ايزديار با بيان اينکه گاهي اوقات برخي بيماري هاي ساده زمينه بروز فاويسم را فراهم مي کنند، گفت: سرماخوردگي زمينه تشديد اين مشکل را بيشتر مي کند.

وي گفت: علاوه بر باقلا ، برخي داروهاي اکسيدان مثل کوتريموکسازول و آسپيرين، ويتامين کا، سولفاميدها، داروهاي ضد‌مالاريا، نفتالين، استامينوفن، حنا و داروهاي متفرقه ديگر ممکن است باعث شکسته شدن گلبول‌هاي قرمز و کم خوني شود.

به گفته اين متخصص، فاويسم يا کمبود آنزيم گلوکز6 فسفات دي هيدروژناز (G6pd) به ‌صورت ارثي معمولا از مادر به پسر منتقل مي‌شود. ژن اين آنزيم بر روي کروموزوم ايکس قرار دارد. پسران کرموزوم ايکس را از مادر و کرموزوم ايگرگ را از پدر به ارث مي برند. * ارزش غذايي باقلا هر چند "فاويسم" مشکلي است که با مصرف باقلا ايجاد مي شود، اما همين ماده غذايي بنا بر نظر کارشناسان تغذيه، داراي ارزش غذايي فراواني است.

"ناهيد شوقي" کارشناس تغذيه و رژيم هاي درماني در گفت و گو با ايرنا گفت: اين ماده حاوي 4/5 دهم درصد مواد پروتئيني، 80 درصد آب، حدود 7 درصد مواد قندي است و املاحي که بعد از سوزاندن آن باقي مي ماند، شامل 7 دهم درصد است.

وي گفت: در گذشته پيله باقلا يا همان پوست سبز روي باقلاي سبز و تازه را در آب مي پختند و جوشانده آن را به مقدار حدود 20 گرم در روز استفاده مي کردند و بر اين اعتقاد بودند که اين جوشانده در درمان برخي بيماري هاي کليوي مفيد است.

عضو انجمن تغذيه ايران گفت: استفاده از پوست سبز باقلا با توجه به اينکه حاوي فيبر است از ارزش غذايي خوبي برخوردار است و در گذشته هر دو پوسته آن ، شامل پيله يا پوست اول و پوسته دوم به صورت پودر يا جوشانده، مورد استفاده قرار مي گرفت.

شوقي يادآور شد: ارزش غذايي باقلا از نظر ميران پروتئين، قند، کلسيم، آهن، فسفر، ويتامين يي، با اهميت است و اين ترکيبات براي رفع خستگي هاي جسمي و فکري و ضعف اعصاب اهميت دارد.

به گفته اين کارشناس تغذيه، مصرف اين ماده غذايي به صورت تازه و سبز در مقايسه با نوع فريز شده آن از اهميت و ارزش غذايي بيشتري برخوردار است. بنا بر اظهار متخصصان، افراد دچار فاويسم را بايد با مشاهده علايم خستگي، اسهال و استفراغ، سرگيجه ، خمودگي ، تب و لرز، تنفس سريع ، احساس درد در ناحيه شکم و کمر، سر درد ، بي خوابي ، عرق زياد، رنگ پريدگي و زرد شدن رنگ پوست و تغيير رنگ ادرار ، حتما و در اولين فرصت به مراکز درماني رساند.

گزارش: مهري ميردريکوند

ابداع میکروموتور سه میلیمتری برای ترمیم نسوج مغزی

در نهایت این میکروموتور در راستای از بین بردن سلولهای مرده خونی در رگهای مغز انسان مورد استفاده قرار خواهد گرفت.

محققان در دانشگاه موناش میکروموتوری را با ارتفاع سه میلیمتر ابداع کرده اند که می تواند با به حرکت درآوردن یک میکروروبات در مطالعه و درمان عروق خونی مغزی مورد استفاده قرار گیرد.

پزشکان طی سالهای اخیر تقریبا تمامی تجهیزاتی را که برای فرستادن به دورن رگهای خونی مغز به منظور ترمیم آسیبهای مغزی نیاز دارند را در ابعاد کوچک تولید کرده اند اما تولید موتورهای کوچکی که توانایی زدودن سلولهای خونی مرده را از میان رگهای مغزی داشته باشد امری نو و دستاوردی با ارزش به شمار می رود.این میکرو موتور توسط مهندسان دانشگاه موناش استرالیا ابداع شده است.

نمونه های کوچک شده موتورهای الکتریکی که از آهن رباهای چرخان استفاده می کنند معمولا با کمبود انرژی و یا نیاز به جعبه ابزاری بزرگ برای جلوگیری از چرخش سریع آهن رباها مواجه خواهند بود.

به همین دلیل دانشمندان دانشگاه موناش تصمیم گرفتند انرژی موتور سه میلیمتری ابداعی خود را با نام پروتئوس از فیزیوالکتریسیته وارونه- پدیده ای که طی آن بار الکتریکی به نیروی جنبشی تبدیل می شود- تامین کنند تا انرژی پایدار و سرعتی مناسب را در موتور ایجاد کند.در این موتور یک ابزار سرامیکی الکتریکی شده به سمت بالا و پایین نوسان داشته و مشابه یک میله فنر مانند گوی کوچکی را به حرکت وا می دارد. چرخش توپ کوچک در نهایت منجر به حرکت مژکی می شود که عامل اصلی توانایی شنای روبات در رگهای خونی است.

گروه تحقیقانی موناش قصد دارند این میکرو موتور را درون روباتی نصب کرده و درون عروق خونی مصنوعی مورد آزمایش قرار دهند و در عین حال ابعاد آن را تا سال آینده کاهش دهند.

در نهایت این میکروموتور در راستای از بین بردن سلولهای مرده خونی در رگهای مغز انسان مورد استفاده قرار خواهد گرفت.

بیماری های خونی چیست ؟

اگر تعداد گلبول هاي قرمز خارج از محدوده طبيعي باشد و يا قسمتي از ساختمان گلبول معيوب باشد، عمر گلبول ها كوتاه شده و زودتر از موعد مقرر (120روز) از بين مي روند. به اين ترتيب، بيماريهاي خوني مختلفي در بدن انسان ايجاد مي شود.

سلولهاي قرمز خون انسان وظيفه اكسيژن رساني به قسمت هاي مختلف بدن را به عهده دارند. آنها اين كار را از طريق ماده اي در درونشان به نام هموگلوبين انجام مي دهند. هموگلوبين داراي دو قسمت است. قسمت اول از چهار زنجيره ( رشته) درست شده است و قسمت دوم را اتم آهن تشكيل مي دهد. گلبول قرمز بايد به ميزان كافي آهن داشته باشد تا بتواند اكسيژن را حمل نمايد. همچنين تعداد و شكل ظاهري هموگلوبين بايد سالم و طبيعي باشد.
اگر تعداد گلبول هاي قرمز خارج از محدوده طبيعي باشد و يا قسمتي از ساختمان گلبول معيوب باشد، عمر گلبول ها كوتاه شده و زودتر از موعد مقرر (120روز) از بين مي روند. به اين ترتيب، بيماريهاي خوني مختلفي در بدن انسان ايجاد مي شود. بعضي از اين بيماريها ارثي، بعضي اكتسابي هستند.
برخي بيماريهاي خوني به شرح زير مي باشد:
1) كم خوني ناشي از خونريزي؛
وقتي فردي دچار خونريزي مي شود، در طول يك تا سه روز بخش مايه پلاسما جايگزين مي شود. ولي اين امر موجب كاهش غلظت گلبول قرمز در خون مي شود. در خونريزي هاي مزمن، فرد نمي تواند آهن را به اندازه اي كه از دست مي دهد از روده ها جذب كند تا صرف ساخت هموگلوبين نمايد. بنابراين اندازه ي گلبول قرمز از حد طبيعي كوچكتر شده و هموگلوبين كمتري را درون خود جا مي دهد. اين امر باعث مي شود تا اكسيژن مورد نياز بافتها به اندازه كافي به آنها نرسيده و بافتهاي بدن دچار كمبود اكسيژن شوند.
2) كم خوني هموليتيك؛
در اين بيماري گلبول هاي قرمز سالم هنگام عبور از طحال و كبد، توسط آنتي بادي هايي كه در بدن به علت عفونت، ناسازگاري خوني به دليل تزريق خون نامتجانس، ناسازگاري خون مادر با نوزاد خود، مصرف بعضي داروها و يا بدون علت خاص توليد شده اند، منهدم مي شوند. در اين بيماري گلبول هاي قرمز بسيار شكننده شده و هنگام عبور از مويرگها و طحال به آساني پاره مي شوند. در نتيجه طول عمر گلبول كوتاه گشته و ميزان تخريب گلبول از ميزان توليد بيشتر مي شود در نتيجه بيمار دچار كم خوني شديد مي شود.
3) كم خوني مگالوبلاست؛
در مغز استخوان، سلولهائي به نام سلولهاي ريشه اي يا خون سازِ چند خاصيتي ( سلولهاي زاينده يا بنيادي) وجود دارد. اين سلولهاي بنيادي به سرعت تكثير شده و به تعداد بسيار زيادي گلبول قرمز، گلبول سفيد و پلاكت تبديل مي شود. گلبول هاي قرمز براي رشد و بلوغ سريع علاوه بر آهن نياز به ويتامين B12 و اسيد فوليك دارند.كمبود اين ويتامينها باعث ناتواني مغز استخوان در توليد كمي و كيفي گلبول ها شده، و اندازه گلبول ها بزرگتر از حد طبيعي مي شود، كه در اين شرايط ماكروسيت خوانده مي شوند. ماكروسيت ها غشائي نازك و شكننده دارند و بجاي اينكه مقعرالطرفين باشند، غالباً نامنظم، بزرگ و بيضوي شكل هستند. اين سلولهاي بد شكل پس از ورود به جريان خون قادر به حمل اكسيژن هستند، اما شكنندگي آنها باعث مي شود تا عمر كوتاهي داشته در حدود 1.2ا 1.3حالت طبيعي عمر داشته باشند. اين نوع كم خوني را مگالو بلاستيك گويند. اين بيماري در صورتي كه فقدان ويتامين B12 ،سه تا چهار سال به طول انجامد ايجاد مي شود
4)كم خوني فقر آهن؛
يك نوع كم خوني است كه در اثر كمبود آهن بوجود مي آيد. كم خوني فقر آهن، ممكن است در اثر خونريزي و يا در اثر مصرف كم غذاهاي آهن دار بوجود آيد.
آهن، اساسي ترين ماده ي اوليه ساختمان گلبول قرمز است، چون در انتقال اكسيژن به تمام بدن، نقش اصلي را دارد و در واقع آهن اكسيژن ها را به دوش مي كشد و گلبول بدون آنها نمي تواند اكسيژن رساني را به خوبي انجام دهد.
خوردن غذاهايي مانند گوشت قرمز، جگر، مرغ، ماهي و ... در پيشگيري از فقر آهن موثر است. همچنين انواع خشكبار مثل برگ آلو، انجير خشك و كشمش منابع خوبي از آهن هستند.
5)هموفيلي؛
يك نوع بيماري خوني است كه در آن خون منعقد نمي شود، يا به كندي انعقاد حاصل مي شود و بيشتر در مردان ديده مي شود. علت اين بيماري فقدان يكي از عوامل انعقاد خون مي باشد. بيشتر مبتلايان به هموفيلي از كمبود فاكتور 8 رنج مي برند. علائم به صورت خونريزي از عضلات و مفاصل، سر، گردن، شكم و دستگاه گوارش مي باشد. در اين افراد سرعت خون ريزي شديدتر از افراد سالم نيست، بلكه مدت زمان خون ريزي طولاني خواهد بود. اين بيماري يك بيماري ارثي است.
6) لوسمي (سرطان خون)؛
معمولاً در هنگام ابتلا به يك بيماري عفوني، تعداد گلبول هاي سفيد زياد مي شوند، تا بدن بتواند با عوامل عفونت مبارزه كند، اما پس از بهبودي تعداد گلبول ها تا حد طبيعي كاهش مي يابد. اگر افزايش تعداد گلبول هاي سفيد به طور مداوم و بدون هيچ گونه دليلي ادامه يابد به آن (لوسمي) گويند. در اين حالت مراكز گلبول ساز از نظم خارج شده و به طور زيان باري به توليد گلبول هاي سفيد مي پردازند. افزايش تعداد گلبول هاي سفيد، مجالي براي توليد گلبول هاي قرمز و پلاكت ها باقي نمي گذارند و به همين دليل تعداد اين سلول ها در خون كاهش مي يابد؛ در نتيجه اين بيماري با كم خوني و خون ريزي هاي داخلي همراه است.
7 )تالاسمي؛
تالاسمي واژه اي است كه از تركيب دو كلمه تالاسا Thalassa به معني دريا و Emia امي به معني خون ساخته شده است و به آن آنمي مديترانه اي يا آنمي كولي نيز مي گويند. اين بيماري نخستين بار توسط يك دانشمند آمريكايي به نام دكتر كولي شناخته شد. اين بيماري يك بيماري ارثي است، و زماني كه زنجيره هاي سازنده هموگلوبين دچار اشكال شوند، ايجاد مي شود.
تالاسمي به دو نوع تالاسمي مينور و تالاسمي ماژور طبقه بندي شده است.
الف) تالاسمي مينور؛ تالاسمي مينور يك بيماري تلقي نمي شود، بلكه در واقع يك مشخصه خوني است كه مانند رنگ پوست به ارث مي رسد. زندگي فرد مبتلا به تالاسمي مينور كاملاً عادي است و مي تواند به فعاليت هاي روزمره خود بپردازد. فقط از طريق انجام آزمايش خون مي توان اين ژن را شناسايي كرد. اين افراد در واقع كم خوني مشكل ساز ندارند، اما در صورت ازدواج دو فرد مبتلا به تالاسمي مينور به احتمال 25 درصد فرزندي مبتلا به تالاسمي شديد خواهند داشت.
ب)تالاسمي ماژور؛ هنگام ساخته شدن گلبول هاي قرمز در مغز استخوان افراد مبتلا به تالاسمي ماژور به مقدار كافي هموگلوبين ساخته نمي شود و گلبول هاي قرمز خون اين بيماران تقريباً خالي از همو گلوبين است. اين بيماري در چند ماه اول زندگي نشانه هاي واضحي ندارد و بيمار در هنگام تولد طبيعي است، ولي از حدود شش ماهگي ( بين سه ماهگي تا 18 ماهگي) نشانه هاي بيماري آشكار مي شود كه عبارتند از؛ رنگ پريدگي، اختلال در خواب و غذا خوردن، حالت تهوع ،. . . و در ادامه زندگي بيمار، تغيير قيافه صورت، اختلال رشد، پوكي استخوان، بلوغ جنسي تأخيري، نارسائي قلبي، اختلال عملكرد غدد داخلي مانند لوزالمعده و بروز ديابت ممكن است، ايجاد شود. بنابر اين طول عمر اين افراد از حد معمول كوتاه تر است. اگر تالاسمي شديد باشد و اقدامات درماني انجام نشود، اين بيماري سبب مرگ فرد مبتلا به تالاسمي ماژور در دوران كودكي خواهدشد. با تزريق مكرر خون هر 4 هفته يكبار و حفظ سطح مناسبي از خون مي توان طول عمر فرد را افزايش داده و تا حد زيادي از تغييرات استخواني و اختلال رشد در بيمار جلوگيري كرد.
در تالاسمي ماژور عمر گلبول هاي قرمز به كمتر از 20 روز كاهش مي يابد در حاليكه يك گلبول سالم بعد از 120 روز از بين مي رود، بنابر اين مغز استخوان بايد به صورت مداوم گلبول قرمز بسازد، اما به دليل آنكه گلبولهاي جديد نيز بيمار هستند، تنها با تزريق خون مي توان به بدن فرد مبتلا به تالاسمي ماژور گلبول قرمز سالم رساند.
انجمن تالاسمي ايران در سال 1370 طرح كشوري پيشگيري از تالاسمي را به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي ارائه نمود. در سال 1375 اين طرح به صورت كشوري به اجرا در آمد. اساس اين طرح بر غربالگري كساني بنا شده است كه در آغاز زندگي مشترك قرار دارند. اگر هم زن و هم مرد به صورت پنهان دچار اين عارضه باشند ( تالاسمي مينور) در اين صورت خطر جدي براي ابتلا فرزندانشان وجود دارد با آزمايش ساده خون و با مطلع شدن از اين مشكل به ناچار بايد يكي از دو راه زير را انتخاب كرد؛
1) انصراف از ازدواج، كه اين كار كم خطر ترين، عاقلانه ترين و ارزان ترين راه است.
2) مراجعه به يك آزمايشگاه ژنتيك و پيشگيري از تولد بيمار تالاسمي در هفته هاي اول بارداري. البته بايد توجه داشت كه پيشگيري با كمك آزمايشات ژنتيك ارزان نبوده و موفقيت آن وابسته به بارداري حساب شده و تحت نظر پزشك است.
بر اساس آمارهاي موجود طي سال هاي اخير به دليل اطلاع رساني كافي در خصوص پيشگيري قبل از ازدواج ، ميزان تولد نوزادان تالاسمي كاهش يافته و از سوي ديگر طول عمر اين بيماران در كشورمان رو به افزليش است.
منابع:
_ كيخائي دهدزي بيژن، سرگذست من گلبول قرمز، چاپ اول،1387
_مشاوره قبل از ازدواج، ناشر انجمن تنظيم خانواده جمهوري اسلامي ايران
www.ibto.ir _
www.newsirani.com_
www.tebyan.com_

نويسنده: شيما بني جمالي - منبع : فارس

ساخت رگ‌هاي خوني از سلول‌هاي بدن بيمار

دانشمندان در يك تحقيق جديد موفق شدند از سلول‌هاي بدن خود بيماران براي آنها رگ‌هاي خوني توليد كنند. به گزارش سرويس علمي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، دانشمندان در اين تحقيق براي بيماران كليوي از سلول‌هاي بدن خود آنها رگ‌هاي خوني توليد كردند كه با اين دستاورد استفاده از دستگاه‌هاي دياليز براي اين بيماران ساده تر و ايمن تر شد.
برخي از متخصصان معتقدند با اين دستاورد پزشكان ممكن در آينده نزديك بتوانند رگ‌هاي خوني قابل عرضه به مشتريان براي بيماران مبتلا به ناراحتي‌هاي دستگاه گردش خون در ناحيه قلب يا پاها توليد كنند.
دكتر تد مك آليستر، محقق مركز مهندسي بافت سيتوگرافت در كاليفرنيا و دستياران وي رگ‌هاي خوني پرورش يافته در آزمايشگاه را به بدن 10 فرد مبتلا به بيماري پيشرفته كليه پيوند زدند.
اين رگ‌ها پس از پيوند حداقل شش تا 20 ماه براي بيمار كار مي‌كردند.
اين تحقيق طي سال‌هاي 2004 و 2007 در كشورهاي آرژانتين و لهستان انجام شده است.
نتايج اين پژوهش كه براي دانشمندان اميدوار كننده بوده است در نشريه لانست به چاپ رسيد.
تحقيقات براي دستيابي به نتايج رضايت بخش تر ادامه دارد.

تشخيص سرطان با يك قطره خون

محققان در آمريكا موفق به ابداع تكنيك جديدي شده‌اند كه به كمك آن از اين پس مي‌توان تنها با يك قطره خون، تست سرطان انجام داد. به گزارش سرويس بهداشت و درمان ايسنا، اين محققان مي‌گويند: در اين روش از يك قطره خون براي تشخيص انواع سرطانها و ارزيابي واكنش اين سرطانها به درمان استفاده مي‌شود.

محققان دانشكده پزشكي دانشگاه استنفورد از يك دستگاه خاص و ويژه براي اين منظور استفاده كرده‌اند كه قادر است پروتئين‌هاي فردي مربوط به سرطان را در هر بيماري مورد تجزيه و تحليل قرار دهد.

اين تجزيه و تحليل‌ها با كمك دستگاه جديد تنها بر روي نمونه‌هاي آزمايشگاهي بسيار اندك و كوچك امكان پذير مي‌شود. با اين شيوه متخصصان حتي مي‌توانند دريابند كه تغييرات ايجاد شده در پروتئين‌هاي سرطاني در واكنش به روشهاي درماني سرطان مختلف است.

دكتر آليس فان، پژوهشگر اصلي اين تحقيق متذكر شد:‌ هرچند در اين پژوهش عمدتا با تمركز روي سرطان‌هاي خوني انجام شده اما محققان اميدوارند كه تكنيك جديد هم چنين به عنوان روشي سريعتر و كم تهاجمي‌تر براي شناسايي تومورهاي جامد قابل كاربرد باشد.

شرح اين دستاورد در مجله «نيچر مديسين» به چاپ رسيده است.

هموفیلی چیست؟

روز جهانی هموفیلی اولین بار در سال 1989 به جهانیان معرفی شد. در واقع فدراسیون جهانی هموفیلی، هفدهم آوریل را به احترام روز تولد فرانک اشنابل از بنیان گذاران فدراسیون جهانی هموفیلی و یابنده فاکتور WFH که نقش مهمی در انعقاد خون دارد، به نام "روز جهانی هموفیلی" معرفی نمود.
شعار روز جهانی هموفیلی در سال 2009 (مطابق با 28 فروردین 1388) عبارتست از : "در کنار هم ، مراقب هم" که بر اهمیت درمان جامع در امر توزیع بهداشت و درمان در هموفیلی حکایت دارد.
هموفیلى نوعى بیمارى ارثى خونریزى دهنده و نوعى اختلال در انعقاد خون است.
در كودكان مبتلا به هموفیلى به دلیل کمبود فاكتورهاى انعقادى خون و یا فقدان كامل این فاكتورها، توانایى بندآمدن خونریزى وجود ندارد.
فاكتورهاى انعقادى، پروتئین هاى خاصى هستند كه وجود آنها براى لخته شدن خون ضرورى است. لخته شدن درست و به موقع خون، از خونریزى شدید جلوگیرى مى‌ کند.
انواع هموفیلى
فاكتورهاى زیادى در خون وجود دارند كه در ایجاد لخته و توقف خونریزى نقش دارند. كودك مبتلا به هموفیلى فاقد یكى از فاكتورهاى مورد لزوم براى لخته شدن خون است یا مقدار كمى از آن را دارا می باشد.
از جمله فاكتورهاى موثر در انعقاد خون، فاكتورهاى هشت و نه هستند. هموفیلى بر اساس شدت نیز دسته بندى مى شود. هموفیلى مى تواند با توجه به سطح فاكتورهاى انعقادى خون، ملایم، متوسط یا شدید باشد.
سه نوع اصلى هموفیلى شامل موارد زیر است:
هموفیلى نوع A: به دلیل فقدان فاكتور هشت ایجاد مى شود. تقریباً 85 درصد مبتلایان به هموفیلى، به هموفیلى نوع A مبتلا هستند.
هموفیلى نوع B: به دلیل كمبود فاكتور نُه ایجاد مى‌ شود.
بیمارى فون ویلبراند: سطح خونى بخشى از فاكتور هفت به نام فاكتور "فون ویلبراند" یا "كوفاكتور ریستوستین"، كاهش یافته است. فاكتور فون ویلبراند به پلاكت ها(سلول هاى خونى كنترل كننده خونریزى) كمك مى كند كه به دیواره سیاهرگ یا سرخرگ بچسبند. در غیاب این فاكتور، زمان خونریزى افزایش مى یابد، زیرا پلاكت ها نمى توانند به دیواره رگ بچسبند و براى توقف خونریزى، تشكیل لخته دهند.
علت هموفیلی
هموفیلى نوع A و B از طریق ژنى كه روى كروموزوم X است، به ارث مى رسند. دختران، دو كروموزوم X دارند، در حالی که پسرها داراى یك كروموزوم X و یك كروموزوم Y هستند.
زن ناقل هموفیلى، فقط یك ژن هموفیلى بر روى یكى از كروموزوم هاى X خود دارد و در صورت باردار شدن، یك احتمال پنجاه درصدى براى انتقال ژن به جنین وجود دارد. در صورتى كه جنین، پسر باشد، ابتلاى وى به هموفیلى قطعى خواهد بود. حال آن كه انتقال ژن مادر ناقل به فرزند دختر، وى را ناقل بیمارى خواهد كرد. اگر پدر مبتلا به هموفیلى باشد، اما مادر ناقل ژن نباشد، هیچ یك از پسران دچار این بیمارى نخواهند شد، ولى همه دختران ناقل مى شوند.
تقریباً در میان یك سوم كودكان مبتلا به هموفیلى، سابقه خانوادگى ابتلا به این بیمارى وجود ندارد. اعتقاد بر این است كه در این موارد، بیمارى مى تواند با یك ژن جهش یافته مرتبط باشد.
شیوه‌هاى آزمایشگاهى جهت بررسى ناقلین احتمالى وجود دارد كه تعیین مى ‌كند كه آیا آنها در واقع ناقل ژن غیرطبیعى هستند یا خیر.
سطح خونى فاكتورهاى انعقادى در ناقلین هموفیلى معمولاً طبیعى است، اما ممكن است این افراد مستعد كبودشدگى باشند و در زمان جراحى و كارهاى دندانپزشكى بیشتر خونریزى كنند، و یا از خونریزى هاى مكرر بینى یا خونریزى شدید قاعدگى شاكى باشند.
در بیمارى فون ویلبراند، ژن مسئول كمبود پروتئین( فاكتور فون ویلبراند) بر روى كروموزوم جنسی قرار ندارد، بلكه جایگاه آن یك كروموزوم غیرجنسى است. بنابراین دختران و پسران به یك نسبت به بیمارى مبتلا مى شوند. ژن عامل بیمارى، "اتوزومى مغلوب" است. این بدان معناست كه اگر یكى از والدین، آن را دارا باشد، احتمال انتقال آن به هر یك از فرزندان، پنجاه درصد خواهد بود.
كودكان مبتلا به فون ویلبراند مى توانند این بیمارى را از والدین به ارث برده باشند، اما داروهاى خاص، اختلالات خودایمنى، اشكالات كلیوى و برخى سرطان ها نیز مى توانند این بیمارى را ایجاد كنند.
علائم هموفیلى
از آنجایى كه هموفیلى، بیمارى انعقاد خون است، شایع ترین علائم آن، خونریزى زیاد و غیر قابل ‌كنترل است.
خونریزى زیاد
خونریزى در مبتلایان به هموفیلى نسبت به افراد سالم با سرعت بیشترى اتفاق نمى افتد، بلكه زمان آن طولانى تر است. شدت هموفیلى با مقدار فاكتورهاى انعقادى خون مشخص مى ‌شود.
بیمارانى كه سطح خونى فاكتورهاى انعقادى در خون آنها، در حدود ده درصد باشد (در افراد سالم میانگین سطح خونى فاكتورها صد درصد است) تنها در جراحى هاى بزرگ یا در زمان كشیدن دندان، دچار خونریزى مى ‌شوند.
حتى ممكن است در این افراد، قبل از وقوع عوارض جراحى، هموفیلى تشخیص داده نشده باشد.
زمانى كه سطح خونى فاكتور هشت یا نه كمتر از یك درصد باشد، شدت هموفیلى بالا خواهد بود.
در این افراد، با كمترین فعالیت روزمره، خونریزى اتفاق مى ‌افتد و همچنین ممكن است جراحت خونریزى دهنده نامشخص باشد. خونریزى غالباً در مفاصل و سر اتفاق مى افتد.
تمایل به خونریزى:
احتمال خونریزى با ضربه هاى كوچك به بینى، دهان و لثه ها وجود دارد. همچنین مسواك زدن، و یا كارهاى دندانپزشكى، سبب خونریزى زیادى مى شود.
خونریزى مفصلى:
همارتروز(خونریزى درون مفصل) مى تواند درد، خشكى و بى حركتى مفصل و در نهایت بد شكل شدن مفصل را در صورت عدم درمان مناسب و به موقع، سبب شود.
مفصل زانو شایع ترین محل عوارض ناشى از خونریزى هموفیلى است. خونریزى هاى مفصلى مكرر مى تواند منجر به آرتریت مزمن دردناك، بدشكل شدن مفصل و لنگیدن شود.
خونریزى عضلانى:
خونریزى درون عضلات مى تواند ورم، درد، و قرمزى را سبب شود. خونریزى زیاد در این محل ها مى تواند با افزایش فشار بر روى بافت‌ها و اعصاب منطقه، آسیب و بدشكل شدن دائمى را به همراه داشته باشد.
خونریزى مغزى:
خونریزى درون مغز مى تواند با ضربه به سر و یا به طور خود به خودى اتفاق افتد كه شایع ترین علت مرگ در كودكان مبتلا به هموفیلى و جدى ترین عارضه این بیمارى است. خونریزى مغزى مى تواند حتى با یك ضربه كوچك به سر و یا بر اثر زمین خوردن كودك روى دهد. خونریزى هاى كوچك در مغز مى تواند باعث كورى، عقب افتادگى ذهنى و انواع نقایص عصبى و در صورت عدم تشخیص و درمان فورى، منجر به مرگ شود.
كبودشدگى:
كبودشدگى و كوفتگى مى تواند با تصادفات و ضربه هاى كوچك روى دهد و مى تواند هماتوم هاى (خون مردگى یا تجمع خون در زیر پوست كه تولید ورم مى‌كند) بزرگ ایجاد كند. به همین دلیل در بیشتر موارد، تشخیص بیمارى در سنین دوازده تا هجده ماهگى انجام مى شود، یعنى زمانى كه فعالیت كودك افزایش یافته است.
خونریزى از سایر نقاط بدن:
وجود خون در ادرار و مدفوع كودك نیز مى تواند علامت هموفیلى باشد.
علائم هموفیلى مى‌تواند با سایر اختلالات و اشكالات خونى مشابه باشند. لذا همیشه براى تشخیص بیمارى با پزشك كودكتان مشورت كنید.
تشخیص هموفیلى
پزشك كودك شما ممكن است علاوه بر گرفتن یك شرح حال كامل و انجام معاینات بالینى، آزمایش هاى خونى متعددى را شامل اندازه گیرى مقدار فاكتورهاى انعقادى خون، شمارش كامل سلول های خونی (CBC)، اندازه گیرى زمان خونریزى، و یا تست DNA تجویز نماید. همچنین ممكن است جزئیاتى را در مورد سابقه خانوادگى كودكتان سئوال نماید.
درمان هموفیلى
درمان خاص هموفیلى توسط پزشك و بر اساس موارد زیر تعیین مى شود:
* سن كودك، سلامت عمومى و تاریخچه پزشكى وى
* گستردگی، نوع و شدت بیمارى
* تحمل كودك نسبت به داروها، درمان ها و روش هاى خاص
* انتظارات درباره سیر بیمارى
* دیدگاه و یا انتخاب شما
هدف از درمان هموفیلى، پیشگیرى از عوارض بیمارى و در وهله اول عوارضى است كه در مفاصل و مغز ایجاد مى كند. درمان مى تواند شامل موارد زیر باشد:
* مى توان از والدین خواست كه اسباب بازى هاى نرم با گوشه هاى گرد براى كودكان كم سن خریدارى كنند.
* در مورد كودكانى كه تازه راه رفتن را یاد گرفته اند و یا فعال تر شده اند مى توان از كلاه ایمنى و لباس هاى پنبه دوزى شده استفاده كرد.
* امكان انجام ورزش هایى كه احتمال برخورد و تصادم در آنها زیاد است، در دوران مدرسه، باید به دقت ارزیابى شود.
* در زمان واكسیناسیون می‌توان از تزریق زیرجلدى به جاى تزریق عضلانى استفاده كرد تا از خونریزى عمیق عضلانى جلوگیرى شود.
* خونریزى‌ هاى مفصلى ممكن است به جراحى و یا بى ‌حركت نگه داشتن مفصل نیاز پیدا کند. بازتوانى مفصل آسیب دیده مى ‌تواند شامل درمان فیزیكى و ورزش جهت تقویت عضلات اطراف مفصل باشد.
* قبل از جراحى و كارهاى دندانپزشكى، ممكن است پزشك كودك شما تزریق داخل وریدى فاكتورها را تجویز نماید تا سطح خونى فاكتورهاى انعقادى خون افزایش یابد. همچنین ممكن است تزریق فاكتورهاى خاصى را در حین جراحى یا پس از آن انجام دهند تا فاكتورهاى انعقادى در سطح مطلوب باقی بمانند و از خونریزى پس از جراحى پیشگیرى گردد و به بهبود زخم كمك شود.
همچنین ممكن است پزشك كودك شما، قطع آسپیرین یا داروهاى حاوى آسپیرین را قبل از جراحى توصیه كند، زیرا این فرآورده ها احتمال خونریزى را تشدید مى كنند.
* در صورت از دست دادن خون به مقدار زیاد، ممكن است نیاز به انتقال خون باشد.
* رعایت بهداشت دهان و دندان یك عامل پیشگیرى كننده از بروز خونریزی است.
چشم انداز بلندمدت
هموفیلى یك بیمارى مادام العمر و همیشگی است. با پیشرفت هایى كه در زمینه ساخت فاكتورهاى انعقادى خون انجام شده است، پیشگیرى و درمان خونریزى رو به بهبود است.
با درمان مناسب، اتخاذ تصمیمات آگاهانه و تشخیص به موقع عوارض، بسیارى از كودكان مبتلا به هموفیلى از طول عمر طبیعى و زندگى نسبتا سالمی بهره مند خواهند شد.

دكتر زهرا عباسپور - همشهری

پرسش و پاسخ در باره انسولین

انسولين يكي از بهترين دارو‌ها براي درمان ديابت است، اما درباره‌ اين داروي خوب و موثر، باورهاي نادرستي وجود دارد، باورهايي كه گهگاه كار را به آن جا مي ‌رساند كه برخي بيماران از مصرف اين دارو پرهيز مي‌ كنند.

گفتگوي زير با دكتر ايرج خسرونيا، متخصص بيماري ‌هاي داخلي و عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي، درباره همين باورهاي غلط است.
نخستين باوري كه درباره انسولين هست، اعتيادآور بودن آن است. آيا اين حرف، مبناي علمي دارد؟
به‌ هيچ ‌وجه اين حرف صحيح نيست! مثل اين است كه بگوييد يك ماده حياتي مثل خون، اعتيادآور است!
بعضي‌ ها مي‌ گويند انسولين ممكن است باعث نابينايي شود. اين چطور؟
اين خود بيماري ديابت است كه باعث نابينايي مي‌ شود، نه انسولين. برعكس، تجويز به موقع و مصرف منظم انسولين مي ‌تواند از آسيب‌‌ هاي چشمي جلوگيري كند. ديابتي‌ هايي كه انسولين لازم دارند، ولي از مصرف آن خودداري مي كنند، متاسفانه در معرض خطر عوارض چشمي و حتي نابينايي هستند.
مي ‌گويند انسولين چاق مي‌ كند. صحت دارد؟
اگر انسولين به طور اصولي و با دوز صحيح مصرف شود، موجب چاقي نمي ‌شود. بعضي بيماران انسولين را بيش از حد مصرف مي ‌كنند يا بعد از تزريق انسولين، ورزش‌ هاي سنگين و فعاليت بدني شديد مي ‌كنند، خوب در اين حالت، قند خون افت مي ‌كند و مكانيسم ‌هاي دفاعي براي افزايش قند خون فعال مي ‌شوند و اشتها زياد مي ‌گردد. اگر اين پديده خيلي تكرار شود، بالاخره به افزايش وزن يا چاقي منجر مي‌ شود.
زياد مي‌ شنويم كه مي ‌گويند فلاني انسولين زد و غش كرد و كارش به بيمارستان كشيد. اين حرف صحيح است؟
يكي از عوارض مصرف زياد انسولين، "هيپوگليسمي" يا افت قند خون است. هيپوگليسمي پديده‌اي خطرناك و يكي از اورژانس‌هاي پزشكي است و البته علل مختلفي دارد، مثلا يكي از علل آن، مصرف دوز زياد انسولين يا نخوردن غذا يا انجام فعاليت شديد بدني به دنبال تزريق انسولين است. علايم و نشانه‌هايش هم عبارت‌اند از: عرق سرد، تپش قلب، اضطراب، لرزش، عصبانيت، احساس گرسنگي، سردرد، اختلال ديد، رخوت، لكنت زبان، اختلال حواس، دوبيني، احساس سرما و بالاخره تشنج و اغماء. تمام اين تظاهرات باليني با مصرف مواد قندي يا تزريق گلوكز، به سرعت برطرف مي ‌شوند. بنابراين مصرف صحيح انسولين زير نظر پزشك، چنين خطري ندارد.
آيا درست است كه مي‌ گويند مصرف انسولين باعث برجسته شدن و برآمدگي پوست بدن در محل تزريق مي‌ شود؟
برجستگي يا فرورفتگي پوست بدن در محل تزريق انسولين، يكي از عوارض شناخته شده انسولين هاي حيواني بود. سابقا از انسولين ‌هاي گاو و خوك استفاده مي‌ شد و به علت واكنش بافت چربي نسبت به اين نوع انسولين‌ هاي حيواني، پوست برجسته يا فرورفته مي‌ شد و اين پديده باعث مي‌ شد انسولين در اين نقاط درست جذب بدن نشود.
امروزه، انسولين‌ هاي انساني، جاي انسولين حيواني را گرفته و چنين پديده‌اي اصلا ديده نمي ‌شود. بهترين روش براي تزريق انسولين اين است كه محل تزريق، مرتبا عوض شود و هرگز دو روز پي در پي، در يك نقطه تزريق نشود.
برخي از بيماراني كه انسولين مي ‌زنند، مي ‌گويند تزريق انسولين كار پر دردسري است. مثلا مي‌ گويند ما مجبور مي ‌شويم انسولين شيري را با انسولين آبي مخلوط كنيم و اين كار، دقت زيادي مي ‌طلبد. همين طور است؟
خوشبختانه تكنولوژي تزريق انسولين در سال‌ هاي اخير پيشرفت كرده و وسايل تزريق انسولين متحول شده اند. انسولين ‌هاي جديد به صورت ويال مخلوط از انسولين شيري(ان‌ پي ‌اچ) و انسولين آبي(رگولار) تهيه شده و احتياجي نيست شما دو نوع انسولين را مخلوط كنيد. قلم‌ هاي يك بار مصرف، انسولين‌ هاي يك نوبت در روز، ساعت ‌هاي مچي مخصوص انسولين كه قند خون را هم اندازه ‌گيري مي‌ كنند، سرنگ ‌هاي بدون سوزن كه انسولين را با فشار هوا به زير جلد تزريق مي‌ كند، قلم‌ هاي انسولين كه انسولين داخل يك فشنگ در قلم انسولين تعبيه شده، قلم‌ هاي مخصوص بيماران نابينا، سوزن‌ هاي مخفي در سرنگ براي بيماراني كه از سوزن مي ‌ترسند، سوزن ‌هاي بسيار نازك(ميكرونيدل) و بسياري از وسايل و تكنولوژي‌ هاي جديد ديگر براي راحتي كار بيماران ديابتي ابداع شده است.

برخي بيماران تصور مي ‌كنند قرص ‌هاي ديابت موجود در بازار، قرص‌هاي انسوليني هستند. در اين خصوص هم توضيح مي ‌دهيد؟
قرص‌هاي موجود در بازار، معروف به قرص‌ هاي ضدديابت، منحصرا در ديابت نوع 2 تجويز مي ‌شوند و قرص انسولين نيستند، بلكه موجب تحريك ترشح انسولين يا تقويت اثر انسولين در بافت ‌هاي محيطي بدن شده و مقاومت سلول‌ ها را در مقابل انسولين، كاهش مي ‌دهند. بعضي قرص ‌هاي جديد ضد ديابت هم مقلد انسولين هستند، اما هيچ يك از اين قرص‌ ها، انسولين نيستند و از انسولين تهيه نشده‌اند.
آيا شياف انسولين هم وجود دارد؟
بله، شياف انسولين هم در اروپا تهيه شده و مرحله كارآزمايي را با موفقيت پشت ‌سر گذاشته است و احتمالا به زودي وارد بازار خواهد شد.
در بعضي منابع خارجي خوانده‌ ام كه حتي واكسن ديابت هم كشف شده است. آيا اين خبر، صحت دارد؟
بله، صحت دارد. 10 درصد از كودكان در اروپا مورد آزمايش‌ اين واكسن قرار گرفته ‌اند و گفته مي ‌شود كه نتايج آزمايش هم رضايت ‌بخش بوده است.

سایت ایرانیان انگلیس

دانشمندان فرانسوي موفق به تغييريک گروه خوني به يک گروه خوني ديگرشدند

دانشمندان فرانسوي با مداخله ژنتيکي موفق به ابداع روش تغيير يک گروه خوني به يک گروه خوني ديگر شدند.

با اين اقدام موانع موجود در پيداکردن خون مورد نياز يک گروه خوني نيز در آينده نه چندان دور از بين خواهد رفت. بر اساس اين گزارش ،در آزمايشگاه هاي مارسيلا، به گلبولهاي قرمز خون گرفته شده از سلولهاي بنيادي بند ناف مداخله ژنتيکي صورت گرفت. اين گزارش مي افزايد ،بعد از انجام کار روي مواد اصلي تعيين کننده گروه خون، گروه خون اوليه به گروه خون ديگري تبديل گرديد. محققان اعلام کردندکه در دنيا جمعا 30 گروه خوني وجود دارد، و با اين روش موانع بر سر راه پيدا کردن گروه خون مناسب از ميان برداشته شد. اين محققان معتقدند اين روش، در مراحل بعدي در توليد خون مصنوعي مورد استفاده قرار خواهد گرفت. کارشناسان بر اين عقيده اند که هنوز تحقيقات براي توليد خون مصنوعي ادامه دارد، لذا همچنان بر اهداي خون توسط مردم تاکيد دارند.

اولين تكنيك درمان فشار خون بالا ابداع شد

رسانه‌هاي پزشكي استراليايي اعلام كردند: براي نخستين بار در جهان اولين روش درمان فشار خون بالا، در اين كشور با موفقيت آزمايش شد.

محققان اظهار داشتند؛ اين آزمايش براي معالجه فشار خون بالا در شهر ملبورن استراليا، با موفقيت به پايان رسيد و نتايج اميدوار كننده‌اي براي پزشكان و متخصصان برجاي گذاشت. اين آزمايش كلينيكي نشان داد: با بهره‌گيري از اين روش نوين فشار خون افراد شركت كننده در آزمايش به طور جدي و قابل توجهي بهبود پيدا كرد. روش جديد بر اساس درمان با سوند اعمال مي‌شود و در شرايطي به كار مي‌رود كه ديگر مصرف دارو براي كاهش فشار خون بيماران جواب نمي‌دهد.
پروفسور هنري كروم رييس مركز تحقيقاتي و آموزشي درماني قلب و عروق دانشگاه موناش با همكاري پژوهشگران انستيتو قلب و ديابت باكر و بيمارستان سنت وينسنت در اين كشور اين تكنيك نوين جراحي را ابداع كرده‌اند. در اين شيوه ابداعي، اعصاب در اطراف كليه دستكاري مي‌شوند تا به ميزان قابل ملاحظه‌اي سطح فشار خون را پايين بياورند.
پژوهشگران استراليايي تاكيد كردند: اين تكنيك بويژه براي بيماراني سودمند است كه به دليل فشار خون بالا بشدت در معرض خطر سكته مغزي يا حمله قلبي قرار دارند و در برابر درمانهاي دارويي معمولي نيز مقاوم شده‌اند.
جزئيات اين تحقيق در پنجاه و هشتمين اجلاس علمي سالانه در كالج كارديولوژي آمريكا ارائه شد و در مجله لانست به چاپ خواهد رسيد.
پروفسور كروم تاكيد كرد: نتايج اين آزمايش درمان فشار خون بالا در بيماران سراسر جهان را متحول خواهد كرد.

ایسنا

خواص درماني گوجه‌سبز

فصل بهار با نوبرانه‌هاي گوجه ‌سبز همراه است ، گرچه قيمت آن گران است اما متخصصان تغذيه بر اين عقيده‌اند كه گوجه سبز افزون بر طعم خوشمزه ، ارزش غذايي هم دارد. گوجه‌سبز به صورت تازه و پخته درخورش‌ها مصرف مي‌شود.
اين ميوه غني از ويتامين C، اسيد‌ماليك و اسيد سيتريك است ، اما توجه داشته باشيد مصرف زياده از حد گوجه سبز باعث نفخ معده مي‌شود.

ارزش غذايي 100 گرم گوجه سبز:كربوهيدرات 8.51 گرم، چربي 2.84 گرم، پروتئين 1.6 گرم، فيبر خام 0.5 درصد. با مصرف 100گرم گوجه سبز، 5 درصد ويتامين آ ، 2.1 درصد ويتامين ب 1 (تيامين) ، 1.9 درصد ويتامين ب 2(ريبوفلاوين) ، 2.8 درصد نياسين، 13 درصد ويتامين ث ، 5.1‌ درصد كلسيم ، 2.2 درصدفسفر ، 5 درصدآهن و 3.6 درصد پتاسيم مورد نياز در روز تامين مي‌شود.

برخي گياه شناسان معتقدند مصرف گوجه‌سبز براي بهبود طعم دهان مفيد است. از خواص ديگر اين ميوه، خاصيت مسهلي آن است كه بخوبي شناخته شده است.

همچنين اثرات منحصر به فرد آن شامل كاهش فشارخون‌و چربي خون، حذف رسوبات از خون و تنظيم عملكرد معده‌اي - روده‌اي است.

گوجه سبز باعث تعادل اسيد و باز در جريان خون مي‌شود، از اين رو مي‌تواند در درمان حالت اسيدي خون مفيد باشد. اين ميوه اثرات قابل‌توجهي در جلوگيري از بيماري‌هايي مانند چربي خون بالا، پيري سلول وسرطان دارد.

اسيد بنزوئيك، تركيبي است كه خاصيت ضد ميكروبي دارد. اين ماده به طور طبيعي در گوجه سبز وجود دارد. همچنين، بعضي از تحقيقات بيانگر خاصيت ضدقارچي و ضدباكتريايي اين ميوه هستند.

مطالعات نشان مي‌دهد كه اين ميوه مي‌تواند در درمان تومورها موثر باشد. همچنين به‌دليل وجود اسيد اسكوربيك (ويتامين ث‌)، براي افراد مبتلا به نقرس توصيه مي‌شود.

جام جم آنلاین

فشار خون و راههای مقابله با آن

پرفشاري خون مسأله‌اي است كه جمعيت بشري گسترده‌اي را درگير كرده است.

نزديك به 58 ميليون نفر از مردم ايالات متحده از اين بيماري رنج مي‌برند و در ايران نيز شمار زيادي از افراد نه تنها در سنين بالا، بلكه در سنين ميانسالي و حتي جواني با اين مشكل دست به گريبانند.

در واقع فشار خون بالا به صورت افزايش فشار خون در شريان‌ها تعريف مي‌شود و به طور كلي فشار خون 7/11(يازده روي هفت ميلي‌متر جيوه) طبيعي تلقي مي‌شود و مقدار بالاتر از آن (چيزي حدود 9/14 و بالاتر) در بزرگسالان، بالا محسوب شده و بايد كنترل شود.اين مشكل از دسته تهديدكننده‌هاي سلامتي است كه در صورت بالا بودن، احتياج به يك فرايند طولاني مدت دارد كه بايد در طول سالها عمر ادامه داده شود.

اين فرآيند شامل تغييراتي در رژيم غذايي، ورزش كردن و كنترل وزن است. وجود رابطه بين رژيم غذايي و فشار خون، داراي مفاهيم مهمي براي پيشگيري و درمان پرفشاري خون است كه حتي در صورت نياز به درمان دارويي نيز بايد رعايت شود، البته رعايت رژيم غذايي و مصرف داروها، تنها در صورتي مؤثر است كه بيمار به دقت به توصيه‌هاي پزشك خود عمل كند.

در اين زمينه مراقبين بهداشتي بايد آگاه باشند كه در بسياري موارد، به‌ويژه در بيماران مبتلا به پرفشاري خون خفيف، اصلاح رژيم غذايي و شيوه زندگي، نياز به دارودرماني را رفع يا دوز دارو را كاهش مي‌دهد.

عوامل تغذيه‌اي كه در ايجاد اين مشكل مؤثرند، عبارتنداز: چاقي، دريافت زياد سديم، مصرف كم پتاسيم و كلسيم.

لازم به ذكر است كه در برخي موارد، بيماري‌هاي كليوي يا مشكل در غدد درون ريز و... مي‌توانند منجر به پرفشاري خون شوند، ولي در بيش از 90 درصد موارد علتي براي فشار خون بالا يافت نمي‌شود، كه به آن «فشار خون بدون علت» مي‌گويند.در واقع جنبش روي‌آوري به مواد خوراكي براي پيشگيري و درمان بيماري‌ها، چند سالي است كه مورد توجه مجدد قرار گرفته است، اما يافته‌‌هاي نوين در تأييد آن موجب شده است كه دامنه و سرعت اين گرايش به طرز شگفت‌‌انگيزي افزايش يابد.

اكنون اين رويكرد در بسياري از نقاط جهان طرفداران بي‌شماري دارد و تنظيم رژيم غذايي، در جهت كاهش فشار خون جزئي تفكيك‌ناپذير از زندگي افراد درگير با اين اختلال را تشكيل مي‌دهد.

اگر از مشكلات تغذيه‌اي نظير پرفشاري- اختلال در چربي‌ها، بالا بودن قند خون، چاقي و... رنج مي‌بريد و تا به حال به تركيب مواد غذايي كه استفاده كرده‌ايد، توجه نداشته‌ايد، علت را در همين امر جست‌‌وجو كنيد و به عنوان يك اصل ابتدا به تهيه جدولي بپردازيد كه نشانگر مواد غذايي باشد كه در روز قبل مصرف كرده‌ايد (يادآمد 24 ساعته) سپس با نگاهي به الگوي تغذيه سالم كه در پايان به آن خواهيم پرداخت، مشخص كنيد كه كدام موارد، موارد تخطي شما از يك رژيم غذايي سالم و مناسب بوده است (اميدوارم در اين امتحان تجديد نشويد.)

در اينجا بهتر است به ذكر اهداف تغذيه‌اي در افراد مبتلا به پرفشاري خون بپردازيم:
1 - كاهش دريافت سديم و چربي‌ها
2 - افزايش دريافت پتاسيم و ساير مواد معدني مفيد
3 - كاهش مصرف دخانيات
4 - تشويق به رعايت عادات بهداشتي در خوردن غذا و تبعيت از رژيم غذايي متعادل

در واقع ويتامين‌هاي متعددي نيز وجود دارند كه وجود آنها، براي تنظيم فشار خون و پيشگيري از بيماري‌هاي قلب و عروق بسيار كارآمد است. علاوه بر ويتامين‌ها، مواد معدني و‌آنتي‌اكسيدان‌ها و همچنين بيوفلاونوئيدها نيز در اين زمينه نقش دارندكه عبارتنداز:

ويتامين ، كولين، منيزيم، سلنيم، بتاكاروتن، ويتامين C و... بعد از بحث ويتامين‌ها و مواد معدني، پرداخت جزيي‌تر به برخي مواد غذايي كه از اهميت ويژه‌‌اي تعديل چربي‌ها و فشار خون دارند، خالي از فايده نخواهد بود، زيرا اغلب داروهاي فشارخون از طريق غيرمستقيم اثر كرده و غالباً ممكن است عوارض جانبي ناراحت‌كننده‌اي نظير سرگيجه، ناتواني جنسي، ضعف و خستگي مفرط و بي‌نظمي ضربان قلب و... ايجاد كنند، در عوض برخي مواد غذايي وجود دارند كه مي‌‌توانند باعث كاهش فشار بدون عوارض جانبي شوند.

كرفس:
دكتر اليوت در جريان پژوهش‌هايي دريافته است كه در كرفس تركيب شيميايي با نام فتاليد وجود دارد كه روي عضلات نرم رگ‌هاي خوني اثر كرده و آن را گشاد مي‌كند و از اين طريق به شكل مستقيم و ساده در كاهش فشار خون، تأثير دارد.

پياز:
پياز حاوي ماده‌اي به نام آدنوزين است و در ضمن داراي تركيبات آنتي اكسيداني بوده كه در انواع تيره آن مقدار بيشتري موجود است و در اصل پياز را عامل مؤثري در پايين آوردن كلسترول و فشار خون و كاهش لخته شدن خون در سرخ‌رگ‌هاي قلب مي‌دانند كه به اين لحاظ تأثيري كاملاً شبيه به آسپرين دارد.

سير:
حداقل در هفده آزمايش باليني نشان داده شده است كه سير قادر به تعديل فشار خون است و ميزان كاهش آن در اغلب آزمايش‌ها با خوردن 600 ميلي‌گرم سير از پنج تا ده درجه است.

شنبليله:
تحقيقات نشان داده است كه گرد تخم شنبليله آسياب شده، كلسترول خون را پايين مي‌آورد و ثانويه به آن، منجربه كاهش فشار خون خواهد شد. ماده ژله‌اي كه از انواع فيبر قابل حل در آب به نام گالاكتومان است و در تخم شنبليله وجود دارد، به اسيدهاي صفراوي باند شده و موجب كاهش كلسترول حتي در حد تأثير داروهاي مصنوعي مي‌شود.

چاي سبز:
چاي سبز سرشار از ويتامين‌ها و مواد معدني بسياري از جمله: پتاسيم، فسفر، منيزيم، كلسيم و... است. هر فنجان چاي حدود 2/0 ميلي‌گرم فلوئور دارد كه در چاي سبز از ديگر گونه‌هاي چاي بيشتر است. وجود اين مواد مغذي در چاي سبز، آن را ماده مناسبي براي تعديل فشار خون كرده و علاوه بر آن به حفظ سلامت اعصاب و عروق نيز كمك مي‌كند.

خرما:
جداول علمي تعيين كرده است كه نياز روزانه بدن انسان به ماده معدني منيزيم در حدود 250 ميلي‌گرم است در حالي‌كه هر صد گرم خرما 63 ميلي‌گرم از اين ماده‌معدني مفيد را داراست.

بنابراين اين ميوه با دارا بودن طيف وسيعي از مواد‌معدني كه خاصيت كاهش فشار خون را دارند به راحتي و شايستگي مي‌تواند به عنوان جايگزين شيرين كننده‌هاي تصفيه شده مثل قند و شكر قرار گيرد.

گلابي:
اين ميوه مفيد و خوش‌طعم داراي ويتامين‌هاي A، B1، B2 و PP يا B3 و مقداري پروتئين بوده. همچنين حاوي چربي، قند طبيعي، منگنز، كلسيم و آهن است. تانن و املاح پتاسيم كه در گلابي وجود دارد، براي مبتلايان به فشار خون بالا نافع است.

زيتون و برگ زيتون:
زيتون حاوي ويتامين‌هاي A‌ و C و پيش ساز ويتامين A (بتا كاروتن) است. روغن زيتون در به تعادل رساندن چربي‌هاي خون، اثر فوق‌العاده‌اي دارد. دم كردن برگ زيتون نيز به مقدار يك قاشق غذاخوري در يك فنجان آب يكي از بهترين داروهاي معالج ازدياد فشار خون و انسداد مجاري صفراوي به شمار مي‌آيد. بدين طريق كه روزانه 3 الي 4 فنجان از اين دم كرده را به فواصل بنوشند.

تره فرنگي:
تره‌فرنگي- پيازچه- ترب و... به دليل دارا بودن فيبرهاي غذايي و همچنين ويتامين‌هاي گوناگون نظير ويتامين‌هاي گروه B و C ، همچنين گوگرد و موادي نظير سلولز و ازت خواص ضد عفوني‌كنندگي داشته و در كنار آن قادر به كاهش فشار خون و چربي‌هاي خون است.

سويا:
اسيد آمينه موجود در پروتئين‌هاي سويا عاملي براي تنظيم فشار خون هستند. مقادير كم گوگرد و پروتئين‌هاي سولفوره موجود در پروتئين‌هاي سويا باعث افزايش دفع نمك از كليه و كاهش دفع كلسيم مي‌شود.

كلسيم ماده‌اي است كه علاوه بر ساخت و نگهداري و سلامت استخوان‌ها و دندان‌ها در تنظيم فشار خون نيز نقش مهمي را ايفا مي‌كند. افزودن حداقل 25-20 گرم محصولات پروتئيني دانه كامل سويا(مثل آجيل سويا) فشار را تا حد زيادي پايين مي‌آورد.

گوجه فرنگي:
گوجه فرنگي يك «ميوه- سبزي» است كه داراي ويتامين‌هاي اساسي مانند ويتامين C، ويتامين A و... است. لازم است كه تمامي گوجه خورده شود(يعني پوست، تخم و گوشت آن) تا اثرات مفيد آن نمايان شود. در واقع آب گوجه فرنگي «خون گياهي» ناميده مي‌شود و براي پايين آوردن فشار خون (البته بدون افزودن نمك) از آن استفاده مي‌كنند.

گريپ فروت و ليموترش:
اين دو ميوه مفيد به عنوان سردسته‌هايي براي مركبات معرفي شده‌اند كه در حقيقت بالا بودن ميزان ويتامين C و املاح معدني در آنها موجب شده تا از ديرباز براي كاهش فشارخون مورد استفاده قرار گيرند، استفاده از اين ميوه‌ها در وعده‌هاي مياني(ميان وعده‌ها) مي‌تواند به ساير عوامل در پايين‌ نگه داشتن سطح فشار خون كمك كند.

با صحبت در رابطه با ميوه‌ها و سبزي‌ها به اين نتيجه رسيديم كه هر نوع سبزي و ميوه تازه، سرشار از مواد معدني و ويتامين‌هاي مورد نياز و ضروري براي سلامت دستگاه‌هاي بدن است و استفاده روزانه 7-6 وعده از آنها مي‌تواند از بروز بيماري‌هاي قلبي- عروقي(فشار خون بالا- چربي خون بالا) و انواع سرطان‌ها جلوگيري كند، مضاف بر اين كه عنصر حرارت دهي در رابطه‌ با آنها قابل حذف بوده و مصرف آنها بدون درگيري در پروسه طبخ و فراهم سازي قابل اجراست. بنابر اين مصرف ميوه و سبزيجات خام (حدالامكان) و پخته را در برنامه غذايي خود داشته باشيد.

حالا بد نيست كمي در رابطه با مواد پروئئيني صحبت كنيم:

مواد لبني:
همان طور كه بارها گفته شده است، شير، ماست، پنير و كلاً محصولات لبني با دارا بودن مقدار زيادي كلسيم و به همراه ويتامين‌ها از منابع غذايي سرشار از مواد مغذي به شمار مي‌آيند، اما شرط بهره بردن از آنها در يك رژيم سالم استفاده از انواع كم چرب آنهاست، بنابر اين مصرف 3-2 وعده شير يا ماست بدون چربي و يا 3-2 قوطي كبريت پنير كم نمك و كم‌چربي را به شما توصيه مي‌كنيم.

گوشت:
مصرف گوشت‌هاي قرمز به دليل وجود چربي در لابه‌لاي بافت و همچنين به دليل افزايش دادن ميزان اوره در افراد چندان توصيه نمي‌شود، ولي از آنجايي كه منابع خوب آهن و روي و Vit B12 به شمار مي‌آيند استفاده از انواع بي‌چربي آنها را تا حداكثر 2 بار در هفته هر بار حداكثر 180 گرم توصيه مي‌كنيم. اما در رابطه با مرغ و ماكيان در صورتي كه پوست آنها گرفته شده باشد تا 250 گرم هم قابل قبول است.

ماهي بهترين گزينه در رابطه با گوشت‌ها به حساب مي‌آيد و جالب است بدانيد كه چربي موجود در بافت‌هاي ماهي نه تنها موجب افزايش كلسترول و ساير چربي‌هاي نامطلوب خون و عوارض قلبي- عروقي نمي‌شود، بلكه كلسترول خون را كاهش داده و به سلامت قلب و عروق كمك مي‌كند. ماهي علاوه بر اسيدهاي چرب امگا 3(كه تأثيرات شگرفي در كاهش فشار خون به دليل جلوگيري از گرفتگي عروق دارد)، داراي مواد مغذي بسيار مفيدي است كه اين مواد در حفظ سلامتي عروق خوني تأثير قابل توجهي دارند.

اين روزها برخي از افراد از كپسول‌هاي امگا 3 براي تعديل چربي‌هاي خون استفاده مي‌كنند، اين كپسول‌ها غالباً در دوزهاي 300ميلي‌گرمي در بازار موجود است و همچنان مصرف آنها جاي بحث دارد.

توصيه اكيد وجود دارد كه امكا3 مورد نياز خود را به جاي كپسول از ماهي تأمين كنيد، زيرا عناصر سودمندي در ماهي وجود دارد كه در مكمل‌هاي دارويي موجود نيست. به علاوه مصرف اين قرص‌ها هرگز به مبتلايان به فشار خون بالا توصيه نمي‌شود، زيرا خطرات زيادي را براي اين افراد به همراه دارد.

همچنين در بعضي متون به نقش افزايش دهنده فشار خون در سفيده تخم‌مرغ اشاره گرديده است، اما از آنجايي كه تحقيقات گسترده‌اي در اين زمينه صورت نگرفته است و همچنين سفيده تخم‌مرغ از منابع عالي پروتئيني به شمار مي‌آيد نمي‌توان منع مصرف آن را توصيه كرد، اما احتياط در مصرف آن مي‌تواند عاقلانه باشد.

حبوبات:
حبوبات منابع بسيار خوب و غني‌اي از نظر فيبرهاي قابل حل در آب هستند و استفاده از آنها براي كاهش دادن فشار خون نافع است. همچنين برخي از حبوبات از جمله عدس و لوبيا و نخود منابع خوبي براي به دست آوردن پروتئين(به جز منابع حيواني) به شمار مي‌آيند و در عين حال از آنها سوپ‌ها و آش‌هاي مقوي تهيه مي‌شود كه مي‌تواند جايگزين غذاي اصلي شود.

همچنين افزودن موادي مثل رب انار- آب نارنج- آب غوره و ما‌ست‌هاي كم چرب به عنوان چاشني براي سوپ‌ها و آش‌ها داراي اثرات مفيد تغذيه‌اي خواهد بود.

از آنجايي كه بسياري از افراد درگير و مبتلا به فشارخون، از بيماري خود آگاه نيستند، توصيه بر پايش منظم آن وجود دارد، زيرا اين بيماري مانند بالا بودن چربي‌هاي خون مي‌تواند براي سالها به صورت بي‌سر و صدا وجود داشته باشد، بدون آن كه هيچ گونه علائمي را در شخص مبتلا بروز دهد، از اين رو مواردي به شكل توصيه‌وار در زير مطرح مي‌گردد و اميد است با به كاربندي اين موارد به حل مشكل بالا بودن فشارخون بپردازيد:

1 - مصرف آب سالم و گوارا به ميزان قابل توجهي در روز توصيه مي‌كنم، يك ليوان آب ميوه رقيق شده با اندكي پودر ويتامين C موجب بهبود عملكرد دستگاه ايمني و ترميم سرخ‌رگ‌ها مي‌شود.

2 - مصرف نان‌ها و مواد كربوهيدراتي تهيه شده از آردهاي سفيد و بدون سبوس(تصفيه شده) را به حداقل برسانيد و از نان‌هاي سبوس‌دار به خصوص حاوي سبوس جو دو سر استفاده كنيد.

3 - مصرف قند و شكر و ساير فرآورده‌هاي تهيه شده از آنها مثل نوشابه‌ها، مربا، ژله، شكلات، كيك‌ها و شيريني‌ها را محدود و يا حذف كنيد.

4 - تحقيقات ثابت كرده است كه كودكان پيش دبستاني كه هر روز 4 وعده ميوه و سبزي و دو وعده لبنيات مصرف مي‌كنند در نوجواني فشار خون پايين‌تري نسبت به ساير افراد دارند و در اصل احتمال ابتلا به حمله قلبي، سكته و ساير بيماريهاي ناتوان‌كننده در افرادي كه زودتر به فشار خون مبتلا مي‌شوند بيشتر است.

5 - سعي در جويدن كامل غذا كرده و حتماً غذاي خود را در محيطي آرام و به دور از استرس و تشنج ميل فرماييد.

6 - با اجتناب از مصرف غذاهاي خيلي گرم يا خيلي سرد اعمال هضمي را بهبود بخشيد.

7 - نوشيدن هر نوع نوشيدني را با غذا و در كنار غذاي اصلي به دليل تداخل در هضم محدود كنيد.

8 - از مصرف غذاهاي سرخ كرده و يا غذاهايي كه در درجه حرارت‌هاي بسيار بالا و يا با مدت زمان طولاني تهيه مي‌شوند، خودداري كنيد و به خاطر داشته باشيد استفاده چند باره از روغن‌هاي آشپزي عاملي در بالا بردن فشار خون است.

9 - از مصرف مواد حاوي افزودني‌ها و غذاهاي فرايند شده كه حاوي مقدار زيادي نمك و ادويه‌ها هستند مثل انواع سوسيس و كالباس، غذاهاي كنسروي، شورها، ترشي‌ها، چاشني‌هاي كارخانه‌اي غذاها جداً خودداري كنيد.

10 - چاي، قهوه و شكلات را بسيار محدود كنيد و تا 1 ساعت پس از صرف غذا چاي ننوشيد و به جاي آنها از چاي‌ها و دم‌كردني‌هاي گياهي(گل گاوزبان) استفاده كنيد.

11 - از مصرف نمك و غذاهاي پرنمك و ادويه بپرهيزيد، به جاي نمك مي‌توانيد از گياهان تازه يا خشك، ادويه‌‌جات مفيد(زردچوبه- دارچين و...)، پودر سير و پياز و آب ليموي تازه استفاده كنيد.

12 - موادي مثل كره- خامه- مارگارين- دنبه- چربي‌هاي هيدروژنه- سس‌ها و روغن‌هاي جامد را از برنامه غذايي حذف كرده و به جاي آنها از روغن زيتون- روغن‌هاي گياهي مايع و روغن‌ ماهي استفاده كنيد.

13 - مغزه‌ها و دانه‌هاي گياهي مثل گردو حاوي موادمغذي بي‌شماري هستند، مي‌توانيد از آنها در رژيم غذايي روزانه بهره ببريد. استفاده از آنها در سالادها به خوش طعم و مقوي كردن آنها كمك شاياني مي‌كند.

14 - از ماهي به ميزان حداقل 3 بار در هفته بهره ببريد و جايگزين گوشت‌هاي سفيد به جاي گوشت‌هاي قرمز را در برنامه غذايي خود داشته باشيد.

15 - از استرس بپرهيزيد، زيرا يكي از عوامل بالا بردن فشار خون كه بسيار سريع هم عمل مي‌كنند، استرس و عصبانيت است.

16 - هر روز زماني را براي استراحت در نظر بگيريد و به خاطر داشته باشيد، كار كردن بي‌وقفه بيشترين فشار را بر سلامتي شما وارد خواهد آورد، حتي اگر عادت به خوابيدن در ميانه روز نداريد براي دقايقي چشم‌ها را روي هم گذاشته و به استراحت بپردازيد.

17 - ورزش‌هايي مثل: پياده‌روي- شنا- دوچرخه سواري ورزش‌هاي مناسبي براي پايين آوردن فشار خون به شمار مي‌آيند، بنابر اين حداقل 3 بار در هفته هر بار حداقل 30 دقيقه ورزش كنيد.

18 - از گلپر- آويشن- نعناع خشك- كنجد و... به جاي جانشين‌هاي نمك استفاده كنيد.

19 - سيگار را به طور كامل از برنامه‌ زندگي خود حذف كنيد.

اميد است با راهكارهاي تغذيه‌اي ارائه شده گامي مؤثر در جهت كاهش فشار خون و از بين علل ابتلا به بيماري‌هاي قلبي و عروقي برداشته و جاده زندگي را با همواري بيشتري طي كنيد.

عواملي كه باعث بالا رفتن فشار خون مي‌شوند

* استرس:
هنگامي كه در وضعيتي فوق‌العاده، اعم از تغيير موقعيت، اضطراب، عصبانيت و... قرار مي‌گيريم، بدن ما فعاليت خود را با يك سري تغييرات سريع داخلي تنظيم مي‌كند كه يكي از مهم‌ترين آنها، آزاد شدن هورمون آدرنالين از غدد فوق كليوي است كه با افزايش تعداد ضربان قلب و تنگ كردن عروق به كمك يك سري ترشحات ديگر، منجر به بالا رفتن فشارخون و رسيدن خون اكسيژنه به عضلات و مغز مي‌شود.

* نمك:
ثابت شده است كه شيوع فشار خون بالا در مناطقي از جهان كه مصرف نمك بالاست، بيشتر است. مصرف نمك زياد از دوران شيرخوارگي پايه‌اي براي بالا رفتن فشار خون در سنين بالاتر خواهد شد. محدود كردن نمك در سالهاي بعدي براي بازگرداندن فشار خون به سطح عالي كافي نيست و تا حدي منجر به بهبودي مي‌شود. يك قاشق چايخوري نمك حاوي 2300 ميلي گرم سديم است كه اين مقدار معادل كل مقدار مصرفي توصيه شده روزانه را تشكيل مي‌دهد.

* سيگار:
با اولين پك به سيگار يا پيپ، فشار خون سيستوليك تا 25 ميلي‌متر جيوه افزايش مي‌يابد و علت آن نيز، آزاد شدن آدرنالين است.

* تصلب شرائين (سخت‌شدن ديواره رگ‌ها):
تصلب شرائين علت اصلي پرفشاري مزمن خون است كه عامل آغازين آن، آسيب به جدار داخلي عروق بوده و به دنبال رسوب كلسيم، كلسترول و فيبرين و... در جدار عروق رخ مي‌دهد.

* چاقي:
فشار خون بالا در افراد چاق، دو برابر نسبت به افرادي كه اضافه وزن ندارند و در محدوده وزن نرمال قرار دارند، شايع‌تر است. در اين موارد، كاهش اندك وزن نيز به پايين آوردن فشار خون شما كمك مي‌كند.

صدف کوه کن :کارشناس تغذیه و رژیم درمانی - همشهری آنلاین

مصرف جعفري براي درمان كم‌خوني مؤثر است

يك متخصص تغذيه گفت: مصرف جعفري به دليل داشتن آهن و ويتامين C براي درمان كم‌خوني بسيار مؤثر است.

مرتضی صفوی گفت : جعفري سرشار از ويتامين C است و آهن، ويتامين D، A، فسفر، پتاسيم، يد، كلسيم در آن وجود دارد به طوري كه اصطلاحا " جعفري را يك گياه گرم و خشك نام مي‌برند.

وي گفت: جعفري به دليل عطر و طعم مطلوبي كه دارد در غذاها به عنوان چاشني استفاده مي‌شود و توصيه مي‌شود به دليل خواص زيادي كه دارد از آن در سبزي‌خوردن نيز استفاده شود از همه قسمت‌هاي جعفري مي‌‌توان استفاده كرد.

جعفري يك ويتامين محلول در آب است كه بر اثر پختن معمولي ويتامين C آن وارد آب غذا مي‌شود. اين متخصص تغذيه اضافه كرد: جعفري حالت تحريك كننده اشتها است و خوردن چاي جعفري به هضم غذا كمك مي‌كند.

وي افزود: جعفري صفرابر، بادشكن، ادرار آور، در تنظيم سيكل قاعدگي و دفع سنگ كليه و مثانه موثر و تب بر است و به عنوان يك مسكن قوي عمل مي‌كنند و در ناراحتي‌هاي ريوي و بواسير بسيار موثر است.

صفوي گفت:جعفري به دليل داشتن آهن و ويتامين C براي درمان كم‌خوني مي‌توان استفاده كرد و اگر يك قاشق سوپ‌خوري برگ خورد شده جعفري و يك قاشق مرباخوري از تخم جعفري را در نيم ليتر آب بجوشانيد و جوشانده آن را مصرف كنند ادرار آور است كه براي درمان بيماري‌هاي‌كليه بسيار موثر است.

اين متخصص تغذيه افزود: جعفري باعث كاهش بوي بد دهان مي‌شود بوي بد دهان ناشي از خستگي روزانه و نخوردن غذا است كه اگر برگ جعفري را به صورت آدامس جويده شود بوي بد دهان را از بين مي‌برد و استفاده سيب بعد از آن مي‌تواند براي درمان بوي دهان بسيار موثر باشد.

صفوي گفت: براي از بين بردن جوش‌هاي صورت، لك‌هاي صورت و روشن‌شدن پوست مي‌توان از دم‌كرده جعفري استفاده كرد و براي درمان خون‌مردگي‌ها، له شدگي‌ها و بهبود عضو آسيب‌ديده از جعفري استفاده مي‌كنند.

داروي کلسترول رزواستاتين لختگي خوني را کاهش مي‌دهد

نتايج به عمل آمده از يک طرح پژوهشي جديد نشان داد: داروي ضدکلسترول با نام تجاري کرستور (crestor) ( نوعي کلسيم رزواستاتين که ميزان کلسترول را کاهش مي دهد) خطر رسوبات و لختگي خون را به ميزان 44 درصد کاهش خواهد داد.

نتايج اين پژوهش كه در نشست اخير انجمن قلب آمريکا ارائه شد، نشان داد که کرستور همچنين قادر است خطر مرگ ناشي از بيماريهاي قلبي عروقي، حملات قلبي و سکته را به طور کلي تا 47 درصد کاهش دهد.

در اين خصوص 17 هزار و 802 بيمار مورد آزمايش قرار گرفتند تا مشخص شود که آيا معالجه با کرستور تأثيري بر کاهش حملات قلبي، سکته، و ديگر بيماريهاي قلبي عروقي در بيماران با سطوح پايين کلسترول بد (LDL-C) دارد يا خير، مشخص شد که در بيماراني که مبادرت به مصرف رزواستاتين کرده‌اند، خطر ابتلا به حملات قلبي تا 54 درصد ، سکته 48 درصد و به طور کلي خطر مرگ به ميزان 20 درصد کاهش يافته است.

غلظت خون چیست ؟

افزایش تعداد گلبول‌های قرمز در واحد حجم را، غلظت خون می گویند چنانچه هموگلوبین در مردان بالاتر از ۱۸ و در زنان فراتر از ۱۶ گرم در دسی لیتر باشد، غلظت خون گفته می‌شود.غلظت خون در بدن باعث کند شدن حرکت خون در قلب و رگ ها می شود که باعث گرفتگی اندام هایی نظیر دست و پا، موجب سکته مغزی یا قلبی خواهد شد.
این بیماری بر اثر خوردن مواد غذایی ناسالم و چرب ، روغن نباتی مایع و جامد ، خوردن میوه در غیر فصل آن ، گاه بر اثر استرس ، شادی و ناراحتی که فرد را شکَه کند و گاهی به خاطر کم مصرف کردن خوراکیهای خون ساز و مفید برای خون و گاها بر اثر سوء تغذیه فرد را مبتلا میکند. بخشی از علت ابتلا به بیماری غلظت خون به وجود زمینه های ارثی و مادرزادی مربوط می شود (که این میزان حدود 5تا10درصد است) و بخش دیگر آن به علت ابتلای فرد به بیماری های مختلف است. (بیشترین علت ابتلا به غلظت خون ، وجود بیماری هایی نظیر ریوی و قلبی است. بنابراین برای پیشگیری و حل مشکل خون باید بیماری ها درمان شوند)

نشانه‌های بالینی غلظت خون :

گلگونی چهره، برافروختگی چشم‌هاست. این در حالیست كه كندی حركت خون در نسوج حیاتی نظیر مغز و ریه هم سبب بروز مشكلاتی در مغز نظیر اختلالات هوشیاری،‌ منگی، ‌خواب آلودگی، اختلالات بینایی به علت پرخونی سیستم اعصاب مركزی و اختلالات تنفسی می‌شود .تیرگی رنگ لب به ویژه هنگام انجام فعالیت های ورزشی از جمله علائم دیگر بروز غلظت خون در بدن است.

زمانی که اکسیژن کافی به بدن نرسد برای جبران این کمبود ، گلبول بیشتری در بدن ساخته می شود و این امر باعث افزایش غلظت خون در رگ ها می شود.

در شرایط كمبود اكسیژن، سطح خونی اریتروپوتئین افزایش و سبب تحریك پیش ساز خونی در مغز استخوان و افزایش اكسیژن رسانی می‌شود. ‌به افزایش تولید خون از منشا خودكاری در مغز استخوان، سرطان خون یا پلی سیتمی حقیقی اطلاق می شود. اغلب افراد ساکن مکان هایی نظیر کوهستان و ارتفاعات و یا مکان های دچار آلودگی هوا که در این مکان ها اکسیژن در آنها به میزان کمی وجود دارد ، دچار بیماری غلظت خون می شوند. به گونه ای که میزان غلظت خون در این افراد در اغلب موارد بالا است.

افراد مبتلا به بیماری هایی نظیر بیماری های ریوی و قلبی نیز به علت کافی نبودن میزان اکسیژن در بدن ، دچار افزایش غلظت خون هستند و افزایش غلظت خون در افراد مبتلا به بیماری ریوی نیز باعث آمبولی ریه می شود.

میوه های مفید برای غلظت خون:

1) آلبالو برای رفع غلظت خون مفید است.

2) آب لیموی ترش ضد غلظت خون است.

3) مصرف موز برای صاف کردن خون مفید است.

پزشكان معتقدند با نوشیدن آب، غلظت خون در حد متعادل باقی می ماند و مشكلاتی چون لخته شدن خون به جهت افزایش غلظت خون كه عاملی در بروز سكته قلبی است، بروز نمی كند.چرا كه كم آبی باعث افزایش غلظت خون شده و گردش خون را دچار اشكال می كند.

به‌طور کلی میوه‌ها و سبزی‌ها به‌علت دارا بودن ویتامین C و فیبرهای محلول و نامحلول، یک عمل حفاظتی در قبال افزایش غلظت خون و کاهش میزان فیبرینوژن(پروتئینی که تبدیل به لخته می شود) و افزایش فشار خون دارند. به همین علت افرادی که گیاه خوارند، نه تنها احتمال ابتلا به سرطان روده‌ی بزرگ را از خود دور کرده‌اند، بلکه دارای خون رقیق‌تر و فشارخون و فیبرونوژن پایین‌تری نسبت به افراد هم‌ سن و سال خود هستند.به عنوان مثال می توان زنجبیل، زیره و جعفری را نام برد.

برای کاهش لخته شدن خون از روغن جامد، روغن نارگیل ، چربی‌های حیوانی، گوشت قرمز، دل، قلوه، مغز ، پیه ‌گاو و گوسفند به مقدار خیلی کم مصرف کنید و به جای آن از لبنیات کم چرب، ماهی، سبزی و میوه ی فراوان استفاده کنید.استرس و تنشهای عصبی هم عامل بروز غلظت خون كاذب استاسترس و فشارهای روانی سبب افزایش ترشح آدرنالین و در نتیجه بروز انقباضات عروقی می‌شود، بدین ترتیب پلاسما به خارج عروق نشت كرده و نسبت به آن به گلبول قرمز كاهش می‌یابد.

تعریق و اسهال‌های شدید از علل دیگر بروز غلظت خون (پلی سیتمی) كاذب یا موقت است سن شیوع این عارضه بالای ۴۰ سال بوده و درمردان شایع‌تر است.