آموزش آرامش در درمان سردردهاي ميگرني موثر است

رفتار درماني همچون آموزش آرامش، حساسيت زدايي و جرأت‌ورزي به تعداد كثيري از افراد مبتلا به سردردهاي ميگرني كمك مي كند.

به گزارش ايسنا ، مطالعات جمعي از محققان دانشگاه علوم پزشکي اصفهان نشان مي دهد: در فرآيند درمان بيماران مبتلا به ميگرن، ارزيابي‌هاي شخصيتي براي شناخت ويژگي‌هاي فردي و انجام مداخلات روانشناختي مناسب براي کاهش استرس و اضطراب، منجر به کاهش حملات سردردهاي ميگرني مي‌شود.
براين اساس، رفتار درماني با توجه به خصوصيات شخصيتي و روانشناختي اين بيماران نقش موثر و بسزايي در کاهش شکايات مبتلايان به ميگرن و درمان آنان خواهد داشت.
همچنين اين محققان يادآور شدند: ميگرن بيماري پيچيده‌ايست که علاوه بر عوامل نورولوژيک، استرس‌هاي رواني- اجتماعي نيز در شروع و تشديد و تداوم آن نقش مهمي دارند.
گفتني است، سردردهاي ميگرني شديد و با گستره‌اي از علائم جسمي همراه هستند که ممكن است ساعتها به طول بكشد؛ تهوع و استفراغ در آن شايع است.

هوای گرم میگرن را تشدید می کند

بررسیها نشان داده گرمای هوا می تواند موجب بروزسردرد و یا تشدید حملات میگرنی شود.

به گزارش سلامت نیوز به نقل از پایگاه خبری بی.بی.سی نیوز محققان اعلام کرده اند به ازای هر 5 درجه افزایش دمای هوا 5/7 درصد بر احتمال حملات میگرنی افزوده می شود.

بنابر همین گزارش حتی افرادی که مبتلا به میگرن نیستند نیز چنانچه مدتی در هوای گرم باشند ممکن است دچار سردرد شوند. محققان برروی 7000 بیمار مبتلا به انواع سردرد بررسی کرده اند و مطالب فوق را مورد تایید قرار دادند.

بررسیهای تکمیلی نشان داده وضعیت هوا تاثیر قابل ملاحظه ای بر سردرد بیماران دارد و علاوه بر شدت دما شدت فشار هوا نیز می تواند در این زمینه تاثیر گذار باشد.

برخی از محققان معتقدند گرما و فشار بالای هوا عوامل محیطی دیگر مانند تاثیر استرس بر بدن را نیز تقویت کرده و موجب سردرد و بروز حملات میگرنی می شوند .

به همین دلیل چنانچه هوا به مدت چند روز طوفانی و ابری باشد احتمال بروز سردرد و یا حملات میگرنی افزایش می یابد.این بدان معناست که صرفاً به دلیل قرار گرفتن در هوای گرم نمی توان انتظار داشت که تمام افراد مبتلا به سردرد شوند فقط احتمال تاثیر مولفه های مشخص تشدید می شود.

بیماری ميگرن و روش های پیشگیری و درمان آن

ميگرن يكي از علل بسيار شايع و شايد شايعترين علت سردرد مكرر است. ميگرن از كلمه همي كرانيا”Hemicrania” گرفته شده كه به معني يك طرف سر است، اگر چه بعضي سردردها مي‌توانند همه جاي سر را هم در گير كنند.
درد ميگرن اغلب اوقات به صورت درد ضربان دار يك طرفه است كه گاهي با حالت تهوع و استفراغ همراه است. اكثر افراد مبتلا به ميگرن در زمان حمله سردرد دچار ترس از نور و صدا مي‌شوند و تمايل دارند كه در يك اتاق ساكت و تاريك استراحت كنند.
شيوع ميگرن :۱۰

درصد كل جمعيت جهان به ميگرن مبتلا مي‌باشند. سردردهاي ميگرني معمولاًدر سن بلوغ شروع مي‌شود و در سن بالاي ۵۰سال از بين مي رود. بيماري ميگرن در زنان شايع‌تر است. در اكثر مبتلايان به ميگرن سابقه خانوادگي وجود دارد.
مراحل ميگرن :

حمله‌ هاي ميگرن به طور معمول صبح ها و اغلب آخر هفته شروع مي‌شود و هر حمله ۴ ساعت تا ۷۲ ساعت به طول مي انجامد. حمله ها در هر ماه بين يك تا سه بار تكرار مي‌شود. علت اصلي ايجاد ميگرن تنگ شدن گذاري عروق مغزي است كه با باز شدن جبراني بيش از حد عروق دنبال مي شود.در مرحله انقباض عروق مشكلات بينايي، بي حسي، ضعف و كرحتي در اندام، وجود صدا در گوش، سرد شدن دست و پا و گرم شدن پيشاني بروز مي‌كند. اين مرحله كمتر از يك ساعت طول مي كشد.در مرحله گشاد شدن عروق، دردهاي ضربان داركنار سر، تهوع، كاهش اشتها، حساسيت به نور و صدا ايجاد مي‌شود. اين مرحله حدود ۲ ساعت تا حد اكثر ۳ روز طول مي كشد.
بنابراين بهتر است تا قبل از شروع ميگرن از دارو هاي خود استفاده كنيد و با پرهيزهاي لازم شدت آن را كاهش دهيد.
عوامل مستعد ساز ميگرن :

×تغييرات هورموني روي ميگرن موثر است و عواملي مثل قاعدگي، بارداري و قرص هاي هورموني جلوگيري از بارداري معمولاً با عث بدتر شدن ميگرن مي‌شود.

× دارو ها: از جمله داروهاي ضد فشار خون، بلاك كننده‌هاي گيرنده H۲، گشاد كننده هاي عروقي

× تغيير در الگوي خواب: بي خوابي هاي شبانه، كار كردن بيش از حد و دير خوابيدن در شب مي‌تواند باعث بروز حملات شود.

× خوردن غذاي ناكافي: نخوردن يك وعده غذا يا كم غدا خوردن يا خوردن غذاي شيرين مي‌تواند منجر به حملات ميگرن شود .

× عوامل غذايي: بعضي غذا هاي خاص باعث شروع حمله ميگرن مي‌شوند از جمله:
انواع كنسرو و غذاهاي يخي حاوي گلوتامات

تركيبات حاوي آمين كه آغازگر انقباض عروق مغزي هستند: مشروبات الكلي، پنير مانده، ميوه و سبزيهاي كال و فاسد، خوراك كلم، سوسيس هاي تخميري، گوشت مانده، كاكائو، شكلات ، مركباتي مثل ليمو، پرتقال، گريپ فروت، نارنگيمنابع غذايي حاوي مس از جمله آجيل، شكلات، جوانه گندم و صدف خوراكيكافئين: زياد مصرف كردن يا كاهش كافئين در بدن در تشديد ميگرن موثر است. همچنين ترك ناگهاني مصرف چاي و قهوه كه هر دو كافئين دارند ممكن است در برخي اشخاص زمينه ساز بروز ميگرن باشد.مواد غذايي حاوي نيتريت: سوسيس، گوشت نمك سود
مواد غذايي چرب و سرخ شده

بيشترين غذا هايي كه باعث سردرد مي‌شوند عبارتند از: شكلات، پنير، ميوه هاي ترش و فلفل

× درد سر و گردن، مشكلات دندان ها و مفاصل فك مي‌تواند باعث تشديد ميگرن شود.

× استرس و فشار عصبي: يك نكته جالب در مورد استرس آن است كه نه تنها خود استرس بلكه رفع شدن ناگهاني استرس نيز مي‌تواند باعث ايجاد حمله ميگرن شود.

×ساير عوامل شروع كننده: صداهاي بلند، نورهاي شديد و درخشان، بوهاي شديد، بوي سيگار يا عطر،تغييرات آب و هوا، محيط آلوده و اتاقهاي شلوغ و دم كرده و ورزش سنگين مي‌توانند در افراد حساس باعث شروع حملات ميگرني شوند.
راههاي پيشگيري از بروز حملات ميگرن :

در افراد ميگرني شناسايي عواملي كه باعث شروع يا تشديد حمله ميگرن مي‌شود و پرهيز از اين عوامل مي‌تواند باعث بهبود فرد مبتلا شود.
اگر شبها شام زود مي‌خوريد و وقتي صبحها از خواب بلند مي‌شويد دچار حملات ميگرن مي‌شويد احتمالاً به علت گرسنگي است بنابراين سعي كنيد شبها قبل از خواب غذاي مختصري بخوريد تا صبح با گرسنگي از خواب بلند نشويد.
اگر حملات ميگرن شما به طور منظم در ساعات نزديك ظهر يا عصر رخ مي‌دهند احتمالاً به علت گرسنگي است. بنابراين سعي كنيد با خوردن وعده هاي كوچك غذايي در بين وعده‌هاي اصلي از گرسنه شدنتان جلوگيري كنيد.
خوردن غذاهاي مفيد مي‌تواند از حملات ميگرن پيشگيري كند از جمله:غذاهاي كم چرب و غني از پروتئين: مرغ، خروس، بوقلمونغذا هاي پروتئين دار نظير تخم مرغ، گوشت گاو، حبوبات بايد در هر وعده غذايي گنجانيده شود. كمبود ميزان قند خون از جمله عوامل ميگرن است. مصرف غذاهاي پروتئيني از نوسان ميزان قند خون پيشگيري مي‌كند.
مصرف ميان وعده هاي حاوي پروتئين نيز براي پيشگيري از نوسان ميزان قند خون مفيد است. سيب، گيلاس، زرد آلو، انگور ميوه هايي هستند كه مصرف آنها موجب تنظيم قند خون مي‌شوند. اين ميوه ها ميان وعده هاي غذايي بسيار خوبي براي حفظ و كنترل قند خون هستند.حليم جو، نان چاودار و حبوباتي نظير لوبيا، عدس، نخود همگي داراي فيبرهاي محلول بوده و به تثبيت قند خون كمك مي كنند.
درمان دارويي :

شناسايي نشانه هاي شروع سردرد مي‌تواند بسيار مفيد باشد و با پرهيز از عوامل شروع كننده ميگرن مي‌توان از بروز حمله جلوگيري كرد.هميشه چند قرص استامينوفن يا آسپرين همراه داشته باشيد تا در صورتي كه فكر مي‌كنيد حملات شروع خواهد شد آنها را هرچه سريعتر مصرف كنيد. اهميت زيادي دارد كه قرصها هرچه زودتر خورده شوند تا اثر بيشتري داشته باشند.

بعد از بروز حمله ميگرني از فعاليت معده كاسته مي‌شود بنابراين در جذب قرصهايي كه آن هنگام خورده مي‌شود اختلال ايجاد شده و اين داروها به خوبي جذب نمي‌شوند.به هر حال در مواردي كه سردرد ميگرني شديد است و فعاليت روزانه را مختل مي‌كند مي‌توان با استفاده از مسكن هاي معمولي يا داروهاي خاص سردرد را كنترل كرد.البته لازم به ذكر است كه در صورتي كه حملات ميگرن مكرراً اتفاق بيافتد و فرد ناچار باشد در هفته بيش از ۲- ۳ بار از مسكن استفاده كند به داروي مسكن وابسته مي‌شود و در صورت قطع مصرف دارو مجدداً دچار سردرد خواهد شد. در اين افراد لازم است داروهاي خاص (تحت نظر پزشك) به طور مرتب مصرف شود تا فراواني حملات ميگرني كاهش پيدا كند و فرد مجبور نباشد دائماً از داروهاي مسكن استفاده كند.

References:http:// www. Paincare. org/ migrane/ prevention. htmlhttp:// www. Health natural. com/ migrane. html

ميگرن در دوران بارداري خطر سكته مغزي را در پي دارد

متخصصان هشدار دادند بروز سردردهاي ميگرني در دوران حاملگي مي‌تواند خطر سكته مغزي را در پي داشته باشد.

بر اساس تحقيق جديدي كه شرح آن در مجله «مديكال بيريتيش» به چاپ رسيده، ميگرن‌ در دوران بارداري مي‌تواند سرنخي باشد كه نشان مي‌دهد مادر با خطر ابتلا به سكته مغزي، بيماري قلبي و لخته شدن خون مواجه است.

گروهي از محققان به سرپرستي دكتر چريل بوشنل، متخصص اعصاب دانشگاه ويك فارست در نورت كاروليناي آمريكا در اين پژوهش از اطلاعات بدست آمده از 18 ميليون بيمار آمريكايي استفاده كرده‌اند.

اين بيماران بين سالهاي 2000 تا 2003 از بيمارستان مرخص شده بودند.محققان دريافتند در بين بيماران تحت مطالعه 44 هزار زن باردار به دليل ابتلا به سردردهاي شديد ميگرني در بيمارستان بستري بوده‌اند.

در اين گروه ارتباط قوي بين بروز سكته مغزي، حمله قلبي، فشار خون با ابتلا به بيماري خطرناك دوران بارداري موسوم به پره اكلامپسي مشاهده شد.پره اكلامپسي، حالت مسموميت زايماني است كه ممكن است منجر به تشنج حاملگي شود.

اين حالت شامل حمله تشنجي و اغما و به ندرت اغماي به تنهايي است كه در زنان باردار در مدت كوتاهي بعد از زايمان اتفاق مي‌افتد و با فشار خون و پيدايش آلبومين در ادرار همراه است.در اين تحقيق تاكيد شد زنان بارداري كه دچار اين قبيل سردردها مي‌شوند بايد به طور دقيق تر و منظم تر از اين حيث تحت نظر پزشك متخصص قرار داشته باشند.

هواي گرم عامل بروز ميگرن است

يك گروه از محققان نشان دادند كه به ازاي هر پنج درجه سانتي گراد - حدود 9 درجه فارنهايت - افزايش دماي هوا، خطر ابتلا به سردردهاي شديد در مقايسه با زماني كه هوا سردتر است ، تقريبا هشت درصد افزايش مي دهد.

«كنث موكامل» از «مركز پزشكي ديكونس» در بوستون و همكارانش گفتند: دماي هوا، رطوبت و فشار جوي اغلب عامل بروز سردردها بيان مي شود، اما تا كنون مدرك محكمي براي تاييد اين موضوع وجود نداشته است.

گروه وي در فاصله زماني ماه مه سال 2000 تا دسامبر سال 2007، هفت هزار مرد و زن را كه به دليل سردرد يا ميگرن به اورژانس بيمارستان مراجعه كرده بودند، مورد مطالعه قرار دادند.

آنها با استفاده از دستگاههاي كنترل هواشناسي، دما، فشار جوي، رطوبت، ذرات ريز موجود در هوا، كربن سياه و دي اكسيد سولفور، را سه روز قبل از مراجعه اين افراد به بيمارستان و پس از آن، بررسي كردند.

اين مطالعه نشان داد كه از بين تمام عوامل زيست محيطي مورد آزمايش، دماي بالاي هوا طي 24 ساعت قبل از مراجعه به بيمارستان، نزديك ترين ارتباط را با ابتلا به علايم سردرد داشت.

به نظر مي رسيد كه فشار پايين تر جوي نيز خود يك عامل بروز سردرد و ميگرن باشد، با اين وجود اين ارتباط چندان محكم نبود. محققان شواهدي دال بر تاثير آلاينده هاي هوا در ايجاد سردردها نيافتند ، با اين وجود بايد مطالعات بيشتري در اين زمينه انجام شود.

اكسيژن درماني در خدمت كاهش سردرد

يك پژوهش جديد نشان مي‌دهد كه اكسيژن‌درماني ممكن است به درمان دو نوع سردرد ناتوان‌كننده كمك كند.به گزارش خبرگزاري رويترز پژوهشگران با بازبيني 9 كارآزمايي باليني كوچك، دريافتند كه اكسيژن‌درماني پرفشار مي‌تواند درمتوقف كردن درد حين حملات ميگرن موثر باشد.
يك شيوه مشابه اكسيژن‌درماني، اكسيژن‌درماني با فشار طبيعي، نيز درد در مبتلايان به سردرد خوشه‌اي را برطرف مي‌كند.
هم ميگرن و هم سردرد خوشه‌اي مي‌توانند مبتلايان را دچار ناتواني كنند. ميگرن معمولا دردهاي ضربان‌داري را در يك ناحيه سر ايجاد مي‌كند، كه اغلب با تهوع، استفراغ يا حساسيت به نور و صدا همراهي دارد.

سردردهاي خوشه‌‌‌اي باعث درد حاد در يك طرف سر به همراه درد در چشم مي‌شوند؛ كه از 15 دقيقه تا چند ساعت ممكن است طول بكشد و به صورتي امواجي- حملات مكرر در طول چند هفته تا چند ماه- بروز مي‌كند كه به دنبال آن دوره‌اي بدون هيچ علامت مي‌آيد.
اكسيژن‌درماني پرفشار شامل تنفس اكسيژن خالص در يك محفظه بدون منفذ و پرفشار است. در اكسيژن‌درماني با فشار طبيعي، بيماران اكسيژن خالص را از يك مخزن قابل حمل تحت شرايط عادي تنفس مي‌كنند.
در مطالعه حاضر، پژوهشگران توانستند 9 كارآزمايي باليني را در فاصله سال‌‌هاي 1981 تا 2004 را كه شامل 201 بيمار مي‌شد، را بيابند.هنگامي كه آنها داده‌هاي سه تا از اين كارآزمايي‌ها را با هم تركيب كردند، دريافتند كه اكسيژن‌درماني پرفشار نسبت به درمان "ساختگي" (دارونما) شش برابر با احتمال بيشتري درد ميگرن را تسكين مي‌‌دهد.
به طور مشابهي، يك بررسي نشان‌دهنده آن بود كه اكسيژن‌درماني با فشار طبيعي نسبت به درمان ساختگي با احتمال بيشتر سردرد خوشه‌اي را تسكين مي‌دهد. يك كارآزمايي ديگر هم اين روش را موثر نشان داد اما نه بهتر از داروي رايج ارگوتامين.
به گفته دكتر مايكل اچ بنت از بيمارستان شاهزاده ويلز در راندويك در استراليا و سرپرست اين پژوهش هيچ يك از اين دو شكل اكسيژن‌درماني از بروز حملات آينده سردرد پيشگيري نكرده بودند.
او گفت بر اساس اين شواهد افراد مبتلا به سردرد خوشه‌اي كه با مصرف دارو به سرعت با به طور كامل بهبود پيدا نمي‌كنندف مي‌توانند با دكترشان در مورد استفاده از اكسيژن‌درماني با فشار طبيعي مشورت كنند.
به گفته دكتر بنت اكسيژن‌ پرفشار مي‌تواند گزينه‌اي براي درد ميگرني شديد باشد، اما با توجه گران‌قيمت‌ بودن ممكن است در همه موارد استفاده از آن عملي نباشد.
او مي‌گويد اين شيوه تنها در بدترين مواردي كه شيوه درماني جايگزيني وجود ندارد، ممكن است مورد استفاده قرار گيرد.
دقيقا معلوم نيست كه چگونه اكسيژن‌درماني باعث تخفيف سردرد مي‌شود.
بنت يادآورمي‌شود كه در حمله ميگرن گشادي عروق خوني در سر رخ مي‌دهد، و اكسيژن پرفشار باعث تنگ‌شدن عروق مي‌شود، كه ممكن است علت تسكين درد باشد.
همچنين به گفته او شواهدي وجود دارد كه اكسيژن پرفشار"مسيرهاي انتقال درد" را مهار مي‌كند و مانع احساس درد مي‌شود.
در مورد سردردهاي خوشه‌اي،تغيير فعاليت در برخي از بخش‌هاي مغز وجود دارد. به گفته بنت به نظر مي‌رسد كه اكسيژن فعاليت اين بخش‌هاي مغز را به حالت طبيعي بازمي‌گرداند و اثر تسكين‌دهنده درد آن ممكن است ناشي از اثر مستقيم آن بر مغز باشد.

ایرانیان انگلستان

همه چیز در باره سردرد

پرونده‌ای برای آنها که سرشان درد می‌کند
همه ما سردرد را تجربه کرده‌ایم. گاهی اوقات علت آن را می‌دانیم و گاهی نیز نمی‌دانیم چرا دچار سردرد می‌شویم. وقتی عصبانی می‌شویم، در ترافیک می‌مانیم، برای مدتی مجبوریم در فضای شلوغ و پرصدا بنشینیم، وقتی چیزی را می‌شنویم که ناراحت‌مان می‌کند یا وقتی زیاد خسته می‌شویم، دچار سردرد‌هایی می‌شویم که اغلب با کمی آرامش فکری و استراحت یا خوردن مسکنی سردردمان برطرف می‌شود. خوشبختانه همه اینها از علت‌های گذرا و معمولی سردرد هستند و هیچ دلیل جسمی که مبنی بر مشکلی یا بیماری باشد، برای این حالات وجود ندارد اما گاهی برخی سردردها به دلیل وجود اشکالی در وضعیت سلامت ما ایجاد می‌شود که باید علت اصلی آن مشخص و درمان به موقع انجام شود. این هفته پرونده سلامت قصد دارد ما را با سردرد، انواع و روش‌های تسکینی آن آشنا کند...

● تعریف

سردرد یکی از شایع‌ترین دردهایی است که از بزرگ و کوچک آن را تجربه می‌کنند. افراد ممکن است به دلیل ابتلا به سایر بیماری‌ها، برای مثال سرماخوردگی، زخم گلو، مشکلات سینوسی دچار سردرد بشوند. بعضی افراد هم ممکن است بدون هیچ بیماری زمینه‌ای دچار سردرد شوند که علت این درد باید حتما بررسی شود.

شاید بتوان گفت از هر ۱۰ نفر، یکی به صورت دوره‌ای هفته‌ای یک بار دچار سردرد می‌شود. از نظر جسمی سردردها به دلیل التهاب یا تورم عروق خونی سر ایجاد می‌شوند. عوامل عاطفی، استرس و تنش، اضطراب، نگرانی و خستگی می‌تواند سردرد را تشدید کند. سردرد گاهی نشان‌دهنده عفونت و علامت یک بیماری است. خیلی از افراد وقتی دچار سردرد می‌شوند، فکر می‌کنند که دچار میگرن هستند و به دنبال درمان اصلی سردرد نمی‌روند، غافل از اینکه شاید این سردرد خیلی راحت و بدون اینکه نیاز به درمان‌های خاصی داشته باشد، برطرف شود.

● انواع سردرد

بیشترین انواع سردرد شامل سردردهایی هستند که خیلی جدی و نگران‌کننده نیستند. این سردردها اغلب بارها و بارها تکرار می‌شوند.

▪ سردرد تنشی: این نوع سردردها شایع‌ترین نوع سردرد است که اغلب به دلیل استرس و مشکلات عاطفی ایجاد می‌شوند. خیلی از ما در طول هفته دچار سردرد تنشی می‌شویم. این سردرد در قسمت جلوی سر، گیجگاه یا پشت سر و گردن احساس می‌شود. افراد به طور معمول در هر دو طرف سردرد دارند. این سردرد اغلب وقتی فرد مشغول فعالیت‌های روزانه‌اش است، قطع نمی‌شود و با تهوع و استفراغ و حساسیت به نور و صدا همراه نیست. سردرد تنشی از ۳۰ دقیقه تا چند روز ممکن است طول بکشد. اگر فردی دچار سردرد تنشی مزمن باشد، ممکن است سردرد ۱۵ روز تا یک ماه ادامه داشته باشد. عوامل متعددی در سردرد تنشی نقش دارند. انقباض در عضلات گردن و سر و گاه تغییرات مواد شیمیایی مغز می‌تواند سبب سردرد تنشی شود.

▪ سردرد خوشه‌ای: سردرد خوشه‌ای عبارت است از سردرد شدیدی که به طور معمول درد در یک طرف سر، پشت سر یا اطراف چشم را شامل می‌شود. علت واقعی این سردرد مشخص نیست اما ممکن است اختلال عصبی ساعت بیولوژیک بدن، در بروز این سردرد دخالت داشته باشد.

▪ سردرد میگرنی: تقریبا یک‌سوم افرادی که دچار سردردهای میگرنی هستند، اولین‌بار در دوره نوجوانی سردرد را تجربه کرده‌اند. میگرن نوعی سردرد از نوع دردناک و ناتوان‌کننده است که اغلب با تهوع، استفراغ و حساسیت به نور و صدا و بو همراه است. این سردرد بیشتر در یک طرف سر اتفاق می‌افتد و گاهی به سمت دیگر سر کشیده می‌شود. میگرن به دلیل تغییر مواد شیمیایی و عروق خونی مغز ایجاد می‌شود.

سردرد میگرنی ۴ تا ۲۴ ساعت طول می‌کشد اما در بعضی از افراد حتی تا سه روز هم به طول می‌انجامد. اختلالات بینایی، ممکن است در بعضی از افراد قبل از شروع درد ایجاد شود. اما خوشبختانه می‌توان پیش از شروع از سردردهای میگرنی جلوگیری کرد. بعضی از غذاها، بعضی بوها و یا خستگی می‌تواند موجب شروع سردرد میگرنی شود.

● برخی دلایل شایع سردرد

▪ مصرف کافئین یا برخی داروها

▪ عطسه یا سرفه کردن

▪ کم‌آبی

▪ مشکلات دهان و دندانی مانند روت‌کانال

▪ خوردن یا نوشیدن غذا و آب سرد

▪ استرس عاطفی

▪ سیگار کشیدن یا قرارگیری در معرض دود سیگار یا منواکسیدکربن

▪ مشکلات بینایی

▪ تب

▪ صعود به ارتفاعات

▪ افزایش فشار خون

▪ عفونت سینوس‌ها مانند سینوزیت یا آبسه

▪ کشش یا گرفتگی عضلات گردن، قسمت بالایی پشت یا عضلات شانه

▪ عفونت‌های سیستم تنفس فوقانی

● این سردردها را جدی بگیرید

این سردردها نادر هستند اما ممکن است گاهی سردردها علامت یک بیماری جدی باشند. این سردردها گاهی با تهوع، استفراغ، گیجی و تغییرات بینایی همراه هستند.

▪ صدمات به سر

▪ صدمه به مغز

▪ شکستگی جمجمه

▪ سکته

▪ خون‌ریزی‌های مغزی

▪ تومورهای مغزی که سبب تورم مغز می‌شوند

▪ عفونت مغزی

▪ پارگی عروق به همراه خونریزی در اطراف مغز که همه اینها می‌توانند سبب سردردهایی شوند که باید جدی گرفته شود.

● اورژانس‌های سردرد

اگر این علایم را در خود یا سایر افراد مشاهده کردید باید به سرعت اورژانس را خبر کنید.

▪ سردرد ناگهانی و شدید

▪ منگی یا تغییرات رفتاری همراه با سردرد

▪ تغییر سطح هوشیاری

▪ سردردی که پس از آن ناگهان عملکرد یک طرف یا هر دو بخش بدن از دست برود.

▪ تغییرات ناگهانی بینایی مانند دوبینی، تاری دید یا از دست دادن بینایی یک یا هر دو چشم به همراه سردرد

▪ اختلال در صحبت کردن به صورت ناگهانی یا اشکال در فهم کلمات

▪ صرع

▪ کم‌آبی شدید

▪ سردرد شدید پس از فعالیت جنسی

● درمان‌های خانگی سردرد

خیلی وقت‌ها سردرد خود به خود برطرف می‌شود. بعضی وقت‌ها هم بدون اینکه نیاز باشد به پزشک مراجعه کنیم، درمان‌های خانگی سردردمان را برطرف می‌کنند. درمان‌های خانگی از شدت درد کم می‌کنند یا موجب می‌شوند طول مدت درد کمتر شود. البته به این توجه کنید که هر سردردی را نباید با درمان خانگی درمان کرد.

توجه کنید که سردرد شما اگر خصوصیات موارد اورژانس را که ذکر کردیم نداشت، می‌توانید آن را با درمان‌های خانگی برطرف کنید، در غیر این صورت نباید سعی کنید در خانه اقدام به درمان سردرد کنید.

اگر سردرد معمولی دارید، به محض آغاز سردرد، درمان را شروع کنید. اگر در گذشته به دلیل سردرد به پزشک مراجعه کرده‌اید و برایتان دارو تجویز شده، به محض اینکه فکر می‌کنید درد شروع می‌شود، داروهایتان را مصرف کنید.

برای سردردهای خفیف که با سایر علایم همراه نیست، این توصیه‌ها می‌تواند مفید باشد:

▪ در اتاقی تاریک و ساکت استراحت کنید.

▪ از یک کمپرس خنک روی سرتان استفاده کنید.

▪ سیگار نکشید، از مصرف مواد مخدر اجتناب کنید.

▪ از روش‌های آرام‌سازی استفاده کنید. این تکنیک‌ها موجب می‌شوند تنش و استرس که موجب بروز سردرد شوند، برطرف شود.

▪ در صورتی که سردرد به دلیل گرفتگی عضلات است، می‌توانید از کیسه آب گرم یا دستمال گرم استفاده کنید.

▪ ماساژدرمانی شیوه خوبی برای تسکین سردرد است، به خصوص اگر درد در ناحیه گردن یا شانه باشد.

● داروهایی برای استفاده در خانه

استامینوفن، داروهای ضد التهاب مانند ایبوپروفن، ناپروکسان از جمله داروهایی هستند که می‌توانید برای تسکین درد استفاده کنید اما پیش از استفاده از این داروها به این نکات توجه کنید:

▪ با دقت روی جعبه دارو را بخوانید.

▪ بیش از دوز توصیه شده از دارو مصرف نکنید.

▪ اگر نسبت به دارویی حساسیت دارید، آن را مصرف نکنید.

▪ اگر باردار هستید یا داروهای دیگری مصرف می‌کنید، برای بهبود سردرد، خودسرانه دارو نخورید.

● علایمی که نیاز به توجه دارند

اگر پس از درمان‌های خانگی سردرد شما بهتر نشد، حتی درد شدیدتر شد یا سردرد به مدت بیشتر از ۱۲ ساعت طول کشید و علایم جدیدی پیدا کردید حتما به پزشک مراجعه کنید.

● چگونگی پیشگیری از سردرد

گاهی اوقات با تغییر دادن کارهای روزمره، از استرس بیش از حد می‌توان جلوگیری کرد. این خود موجب می‌شود تا سردردی که ناشی از تنش و استرس است، بهبود پیدا کند.

▪ عواملی که باعث شروع سردردتان می‌شود را شناسایی کنید و قبل از شروع سردرد آ‌ن را کنترل کنید.

▪ وعده‌های غذایی را به طور منظم و سروقت بخورید. غذاهای مقوی بخورید. از مصرف غذاهای شور یا پرحجم و چرب بپرهیزید.

▪ برنامه خواب خود را تنظیم کنید. سر زمان مشخصی بخوابید و بیدار شوید؛ حتی آخر هفته و در تعطیلات. این موجب می‌شود ساعت بیولوژیک بدن شما تنظیم شود. از خوابیدن بیش از حد هم پرهیز کنید.

▪ درمان‌های فیزیوتراپی در صورتی که دچار درد و کشیدگی عضلات گردن و پشت هستید به کاهش سردرد و حتی بهبود شما کمک می‌کند.

▪ به طور منظم ورزش کنید. ورزش‌هایی مانند پیاده‌روی، قدم زدن، دوچرخه‌سواری، در جا زدن شنا و حتی فعالیت‌هایی مانند باغبانی راه‌های خوبی برای کاهش اضطراب و استرس هستند و در نتیجه از سردرد شما می‌کاهند.

▪ روش‌های آرام‌سازی را یاد بگیرید. این روش‌ها یک یا دو بار در روز به مدت ۱۰ تا ۲۰ دقیقه به تسکین سردرد کمک می‌کنند.

▪ ماساژ درمانی هم برای پیشگیری از سردرد کمک‌کننده است. ▪ هنگام کار و انجام فعالیت‌های روزمره، وضعیت صحیح بدنی خود را حفظ کنید.

▪ اگر مجبورید با کامپیوتر کار کنید، وضعیت صحیح بدنی را روی صندلی حفظ کنید. قوز نکنید. صفحه نمایش یا همان مانیتور خود را طوری تنظیم کنید که مجبور نباشید سرتان را زیاد خم کنید.

▪ اگر زیاد با تلفن کار دارید، از هدست یا هدفون روی گوش استفاده کنید تا مجبور نباشید مدام گوشی را بردارید.

▪ به طور منظم به دندانپزشک و چشم‌پزشک برای بررسی وضعیت دندان‌ها و چشم مراجعه کنید.

▪ در صورتی که برای درمان سایر بیماری‌هایتان دارو مصرف می‌کنید و پس از آن سردرد می‌گیرید، به پزشک خود اطلاع دهید تا داروی شما را عوض کند.

● سردرد در محیط کار

سردرد یکی از شایع‌ترین مشکلاتی است که هنگام کار زیاد اتفاق می‌افتد اما ممکن است دلایل محیطی دیگری نیز در ایجاد این سردردها نقش داشته باشد. سردرد می‌تواند مانع بزرگی برای انجام کار باشد.

بیش از ۱۸ میلیون از روزهای کاری هر ساله به علت میگرن از دست می‌رود. سردرد تمرکز و کارایی کارکنان را کاهش می‌دهد. در موارد شدیدتر، سردرد می‌تواند مانع پیشرفت و موفقیت در کار شود.

دلایل سردرد در محیط کار به شرح زیر است:

▪ استرس، نگرانی، تنش و اضطراب درباره حجم زیاد کار و قوانین و تقاضاهای شغلی و نگرانی درباره افراد خانواده

▪ بحث با همکاران یا مراجعان ▪ محیط کاری نامناسب، گرم، شلوغ، خشک و یا پر از دود، نور ضعیف، میز و صندلی نامناسب و همچنین وضعیت بدنی نامناسب هنگام کار ▪ استفاده طولانی‌مدت از کامپیوتر

▪ انجام یک کار در ساعات متوالی و طولانی و بدون وقفه

▪ نداشتن استراحت کافی و یا غذا نخوردن

▪ نداشتن استراحت کافی هنگام شب.

● سردرد کودکان

سردرد در کودکان ممکن است در سن ۶ تا ۱۲ سالگی دیده شود که علت آن خستگی کودک است. سردرد کودکان اغلب دلیل روانی دارد اما نباید علت جسمی را نادیده گرفت. سردردهایی که علت جسمی دارند، بیشتر اوقات صبح‌ها شروع می‌شوند و اگر سردرد هر روز و مدام باشد باید حتما به پزشک مراجعه شود. درباره کودکی که از سردرد شکایت می‌کند، امتحان چشم‌ها از نظر دید مهم است. عفونت حاد دوره کودکی و سینوزیت می‌تواند در کودکان سردرد ایجاد کند. اما بیشترین دلیل سردرد کودکان در اثر خستگی و کار زیاد از حد در مدرسه و در آخر روز به وجود می‌آید. گاهی نیز گرسنگی موجب سردرد در کودکان می‌شود.

● اگر کودک شما سردرد دارد

▪ با کودک خود صحبت کنید و به او بگویید که مراقب او هستید. سردرد در کودکان باید جدی گرفته شود. کودکان به مراقبت بیشتری نیاز دارند.

▪ اگر پزشک داروی خاصی برای کودک تجویز کرده سر وقت مناسب به او دارو دهید. به محض اینکه او از سردرد شکایت کرد، باید داروهایش را مصرف کند.

▪ به کودک اجازه دهید در اتاق تاریک و ساکت استراحت کند و از یک کمپرس خنک روی سرش استفاده کنید.

▪ اگر سردرد کودک خفیف است، او را تشویق کنید تا فعالیت‌های عادی روزمره‌اش را انجام دهد.

▪ به کودک بگویید تا زمانی که سردرد او تسکین پیدا نکرده است، از انجام کارهایی که موجب بدتر شدن سردردش می‌شود، اجتناب کند.

▪ از اینکه او به اندازه کافی استراحت می‌کند، مطمئن شوید.

▪ در طول روز به او میان‌وعده غذایی و میوه بدهید. اجازه ندهید غذاها و اسنک‌های شور بخورد.

▪ توجه کنید که کودکتان وعده‌های غذایی را به صورت کامل بخورد. ▪ تاکید کنید که هنگام دوچرخه‌سواری حتما از کلاه ایمنی استفاده کند.

▪ مراقبت باشید هنگام بازی از جایی پرتاب نشود و با سر به زمین نخورد.

▪ برای رفع سردرد کودک خود او را نزد پزشک ببرید. اگر سردرد کودک به دلیل مشکلات جسمی و جدی نبود و تنها به دلیل خستگی از انجام کارهای مدرسه دچار سردرد شده بود، می‌توانید از استامینوفن کودکان یا ایبوپروفن استفاده کنید. توجه کنید که برخی کودکان گاه برای جلب‌توجه بیشتر والدین اظهار سردرد می‌کنند اما این موضوع نباید موجب شود که والدین به سردرد کودک بی‌تفاوت باشند.

● پرسشنامه سردرد

در صورتی که مبتلا به سردرد هستید یا گاهی دچار سردرد می‌شوید، با پاسخ دادن به این سوالات وضعیت خود را ارزیابی کنید تا اگر لازم است به پزشک مراجعه کنید. با ارایه این اطلاعات شما می‌توانید به پزشک خود کمک کنید تا زودتر دلیل سردرد شما را بیابد و تشخیص دهد آیا سردرد شما به درمان خاص نیاز دارد یا اینکه خودبه‌خود برطرف می‌شود.

▪ آیا هنگام سردرد دچار گرفتگی عضلات گردن هم می‌شوید؟ ـ بله خیر

▪ آیا سردردتان آن‌قدر شدید است که در انجام کارها و فعالیت‌های روزمره‌تان اختلال ایجاد می‌کند؟ ـ بله خیر

▪ آیا سردردتان با تغییر سطح هوشیاری همراه است؟ ـ بله خیر

▪ آیا سردردتان با تغییر دید و مشکلات بینایی همراه است؟ ـ بله خیر

▪ آیا سردرد شما را از خواب بیدار می‌کند؟ ـ بله خیر

▪ پس از بیدار شدن از خواب دچار سردرد می‌شوید؟ ـ بله خیر

▪ سردردتان همراه با تهوع و استفراغ است؟ ـ بله خیر

▪ سردردتان با فعالیت بدتر می‌شود؟ ـ بله خیر

▪ سردردتان با درمان‌های خانگی بهتر می‌شود؟ ـ بله خیر

▪ سردردتان با درمان‌هایی که پزشک توصیه می‌کند، بهتر می‌شود؟ ـ بله خیر

▪ سردردتان با داروهایی که به دلایل دیگر می‌خورید، شروع می‌شود؟ ـ بله خیر درباره سردرد به این سوالات نیز پاسخ دهید:

▪ چه زمانی سردردتان شروع می‌شود؟

▪ چند بار در هفته دچار سردرد می‌شوید؟

▪ چه مدت طول می‌کشد تا سردردتان خوب شود؟

▪ کجای سرتان درد دارد؟

▪ آیا به همراه سردرد شکایات دیگری دارید؟

▪ آیا سردرد با سیکل قاعدگی شما ارتباط دارد؟

▪ به تازگی به دندانپزشکی مراجعه داشته‌اید یا روت کانال کرده‌اید؟

▪ آخرین باری که معاینه چشمی شدید، چه زمانی بود؟
منبع: Health Day ترجمه: مژگان کریمی
روزنامه سلامت ( http://www.salamat.ir/ )